İçeriğe geç
View in the app

A better way to browse. Learn more.
YAPI ZEMİN

A full-screen app on your home screen with push notifications, badges and more.

To install this app on iOS and iPadOS
  1. Tap the Share icon in Safari
  2. Scroll the menu and tap Add to Home Screen.
  3. Tap Add in the top-right corner.
To install this app on Android
  1. Tap the 3-dot menu (⋮) in the top-right corner of the browser.
  2. Tap Add to Home screen or Install app.
  3. Confirm by tapping Install.
Son deprem: Son depremler yükleniyor…
M5+
    CANLISon Depremler
      Dünya M5+7 gün
        Kaynak: USGS

        Serbest Şişme Yüzdesi DeneyiKonu No. 2530

        Yanıt
        16
        Görüntüleme
        445
        Katılımcı
        12
        Son yanıt

        Malatya'da kil numune %87 serbest sisme - temel icin nasil degerlendirelim

        Yazan: adana_ferhat
        in Serbest Şişme Yüzdesi Deneyi

        Editörün Seçimleri

        Oluşturuldu:
        comment_39914

        Arkadaslar Malatya Battalgazi'de bir site projesine zemin etudu yaptirdik, rapor elimde ve kafam karisik.

        Sondaj 0-4 m arasinda kahverengimsi-kirmizi kil, PI 42, LL 68. Lab serbest sisme deneyi yapmis ASTM D4546 Method A'ya gore, kuru numuneyi mezur icinde suda bekletip hacim artisini olcmusler. Sonuc: %87 hacimsel sisme. Ilk hacim 10 cm3, son hacim 18.7 cm3 civari yani.

        Musteri "yuzeysel temel atalim, radye dokeriz, bitsin" diyor. Ben bu %87 degere bakinca tedirgin oluyorum. Holtz & Gibbs 1956'nin siniflamasina gore %50-100 arasi "yuksek" sisme potansiyeli. Ustune 6 deprem sonrasi bolge zaten — Malatya icin TBDY 2018'in sisme notu da var zemin kapasite analizinde.

        Radye ile kurtarabilir miyiz? Yoksa kazi-degisim mi? 4 m altinda kalker geliyor SPT refuse. Sizin tecrubeniz nedir boyle degerde?

      • Bahset
        • Thanks 1
        • İleti 16
        • Görüntüleme 445
        • Açılış
        • Son yanıt

        Bu Konuya En Çok Yazanlar

        En Popüler Günler

        Öne çıkan iletiler

        • izmir_geo_deniz
          izmir_geo_deniz

          Ek not: serbest sisme deneyinde numune hazirligi kritik. Kuru numuneyi kirip yeniden sikistiriyorsan in-situ yapiyi kaybediyorsun, sonuc yuksek cikiyor normalden. Orijinal undisturbed numune ile remou

        • ayse_can_ist
          ayse_can_ist

          Ferhat, musterinin "bitsin" demesi normal, endiseni dille anlatmak isi. Oedometer sisme basinci sonucunu bekle once, sonra musteriyle oturup iki senaryo (radye-zeminiyilestirme / derin temel) maliyet

        • MAYilmaz_Inz
          MAYilmaz_Inz

          Ferhat, %87 serbest sisme degeri ciddiye alinmasi gereken bir sayi. Chen 1975'in siniflandirmasi (PI + serbest sisme + kuru yogunluk birlesik) PI=42 + SS=%87 kombinasyonunu "yuksek ila cok yuksek" pot

        gönderildi
        comment_39915

        Ferhat, %87 serbest sisme degeri ciddiye alinmasi gereken bir sayi. Chen 1975'in siniflandirmasi (PI + serbest sisme + kuru yogunluk birlesik) PI=42 + SS=%87 kombinasyonunu "yuksek ila cok yuksek" potansiyel olarak etiketler.

        Ama su noktayi atlama: serbest sisme bir potansiyel gostergesidir, saha kosulunda gercek sisme degildir. Uzerindeki yuk altinda (yani bina yuku ve ortu geriliminde) net sisme cok daha az olabilir. Bu yuzden serbest sisme'yi tek basina tasarim girdisi yapma — oedometer swell pressure / sisme gerilimi deneyi istet. Kuru numuneyi konsolidasyon hucresine koyup, sabit hacimde su verip sisme basincini olcerler. 100-200 kPa cikarsa radye yuku bunu yenebilir, 400 kPa ustune cikarsa radye ile olmaz.

        Kazik gibi derin temele yonelme oncesi mutlaka bu ikinci deneyi yaptir. Karot her zaman dogruyu soyler ama hangi soruyu sordugun onemli.

      • Bahset
        • Like 3
        • Sad 2
        gönderildi
        comment_39916
        adana_ferhat yazdi:

        kahverengimsi-kirmizi kil, PI 42, LL 68

        Malatya'nin o bolgesi volkanik anakaya uzerinde yuksek-smektit kil olabilir. Kirmizimsi kahverengi tabaka genelde demir oksit + smektit karisimi. Bizim Ankara kili da tektip degildir ama Malatya'nin kili daha heterojen bence, illit-smektit karisimi goruyoruz.

        XRD yaptirabiliyorsan smektit yuzdesini gor — %30 uzeriyse bu gercek bir sisme sorunudur, altinda kurtarmak zor.

      • Bahset
        • Like 1
        • Confused 2
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39917

        Mehmet Ali abi, sisme gerilimi deneyini istedim az once laba. Carsamba donuyor sonuc. XRD konusunda bolgede yapan lab az, Ankara'ya gondermek gerekecek, 10-12 gun.

        Ara sonuca gore karar verecegim.

      • Bahset
        • Thanks 2
        gönderildi
        comment_39918

        Ek not: serbest sisme deneyinde numune hazirligi kritik. Kuru numuneyi kirip yeniden sikistiriyorsan in-situ yapiyi kaybediyorsun, sonuc yuksek cikiyor normalden. Orijinal undisturbed numune ile remoulded numune arasinda %30-50 fark gorebilirsin. Raporda hangi yontemi kullanmislar yaziyor mu?

      • Bahset
        • Thanks 7
        • Haha 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39919
        izmir_geo_deniz yazdi:

        orijinal undisturbed numune ile remoulded numune arasinda %30-50 fark

        Rapora baktim, "oven-dried sonra ogutulmus, su muhtevasi PL'de yeniden sikistirilmis numune" diyor. Yani remoulded. O zaman gercek saha sismesi daha dusuk olabilir demek.

      • Bahset
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_39920

        Deniz'in dedigi kritik nokta. Aslinda uluslararasi uygulamada da bu tartisilir: IS 2720 Part 40 "free swell index" olarak adlandirdigi deneyi %2 kerosen ve %2 su karsilastirmasi ile yapar, yani oven-dried + ogutulmus. ASTM D4546 ise undisturbed veya kompakte numune der, ikisine birden izin verir.

        Sridharan & Prakash 2000 modifiye serbest sisme indeksini onermis cunku klasik IS yontemi kaolinit ve smektit icin yanli ayrim vermiyordu. Yani deneyin yontemi bilinmeden "%87 yuksek" demek yeterli degil — raporda prosedurun tam yazilmasini iste.

      • Bahset
        • Like 3
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_39921

        Temel tarafindan bakarsam: sisme basinci 200 kPa altindaysa radye + altinda kirmatas/kumlu drenaj tabakasi (min 60 cm) ile yonetilebilir. Sisme basinci 200-400 arasi ise kompanse edilmis radye + donati ince ayar, zeminde kisa fore kazik ile yuk aktarimi. 400 ustu kazik mecburi.

        Plaxis bilirim Plaxis bilirkisi degilim ama swelling soil modeli icin soft soil creep + swelling parameters girmek zorundasin, aksi halde simulasyon sacma cikar.

      • Bahset
        • Like 2
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_39922

        Sisme gerilimi yanisira "swell index" (Cs) da isteyin konsolidasyon deneyinden — rebound egrisinin egimi. Bu orta-uzun vadede su muhtevasi dalgalanmasinda (mevsimlik kuruma-islanma dongusu) hacim degisimi tahmini icin lazim. Sadece tek seferlik maksimum sismeye bakmak yanilticidir.

      • Bahset
        • Like 2
        • Haha 1
        gönderildi
        comment_39923

        %87 sisme, Malatya, radye atalim bitsin — buyuk ihtimalle 3 yil sonra zemin kati duvarinda kilcal catlak raporu gelir, proje muduru "beklenmedik" der.

      • Bahset
        • Like 1
        • Haha 1
        gönderildi
        comment_39924

        Ferhat, musterinin "bitsin" demesi normal, endiseni dille anlatmak isi. Oedometer sisme basinci sonucunu bekle once, sonra musteriyle oturup iki senaryo (radye-zeminiyilestirme / derin temel) maliyet karsilastirmasi sun. Sayisal gosterince karar vermesi kolaylasiyor.

        Ek olarak, Holtz & Gibbs 1956 makalesinin orijinal amaci baraj dolgularinda sisme riskini tahmindi — bina temelinde kullanirken o baglami hatirla, serbest sisme degeri tek basina "yapma" demez, "dikkat et" der.

      • Bahset
        • Like 1
        • Thanks 5
        • Haha 1
        • Confused 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39925
        ayse_can_ist yazdi:

        musterinin "bitsin" demesi normal, endiseni dille anlatmak isi

        Ayse abla tesekkurler, iki senaryolu sunum fikri tam da ihtiyacim olan sey. Burak'in swell index notunu da alip konsolidasyondan rebound egrisini istedim.

      • Bahset
        • Thanks 1
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_39926

        Yaklasik 10 yil once Elazig Baskil'de benzer deger gorduk, %92 civari. Yuzeysel temel atildi, 2 yil sonra yapi ekiplerinden kilcal catlak raporu geldi. Sonuc: perde duvarin alt kotunda epoksi enjeksiyon + drenaj iyilestirme. Maliyeti ilk adimda kazi-degisim yapsalar yarisi olurdu.

        gönderildi
        comment_39927

        Ferhat bu veri ile radye onerisi getirilmesi hatalidir. Oedometer sisme basinci 300 kPa ustu cikarsa radye hareket eder, donatiyla catlagi yonetmek maliyeti artirir. Bir de bolge Dogu Anadolu — yeralti suyu mevsimlik salindigi bir kil formasyonunda "kuru sezon tasarladim" mantigi ilerde sikintili.

        Kazik + baslik radye hibrid cozum ciddi dusunulmeli.

        gönderildi
        comment_39928
        geoteknik_selim yazdi:

        kazik + baslik radye hibrid cozum ciddi dusunulmeli

        Selim'e katiliyorum. Carsamba sisme basinci sonucu geldiginde hibrid cozumu de masaya yatir. Kazik bolgede zaten 4 m'de kalkere oturuyor, kisa CFA veya kucuk capli fore yeterli olabilir.

      • Bahset
        • Like 3
        • Thanks 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39930

        Cok tesekkur ederim herkese. Carsamba sisme basinci + swell index degerleri gelince buraya yazacagim. O zamana kadar hibrid cozumu ve kazi-degisim alternatifini maliyetlendiriyorum.

        Malatya'daki kili hafife alirsak 3 yil sonra catlak fotografiyla geri donerim, bunu istemem.

      • Bahset
        • Thanks 4

        Hesap oluşturun veya yorum yazmak için oturum açın

        Konu listesine dön
        Yüzeyden mantoya şematik yer kesiti: zemin katmanları, kireç taşında yer altı suyu, volkanik kayaçlar, kum taşı, kıvrımlar, tuz domları, petrol kapanı, deprem üreten fay, magma sokulumları ve manto; yüzeyde kazıklı bina, zemin etüdü sondaj makinesi, su ve petrol kuyuları.

        Jeoloji · Şematik kesit

        Zeminden Mantoya

        Şematik kesit, ölçeksiz. Derinlik ölçeği kırıktır (≈), her bölüm kendi ölçeğindedir; dokular okunurluk için büyütülmüştür. Türkiye’deki yapılardan esinlenmiş idealize bir kesittir.

        Lejant: 14 birim, 4 yapı
        1. Bitkisel toprak Kök ve organik maddece zengin üst katman; yapıdan önce sıyrılır
        2. Çakıllı kumlu zemin Akarsu çakılı ve kum; kil üstünde asılı su (▽) tutar, gevşekse depremde sıvılaşabilir
        3. Kil İnce taneli ve az geçirimli; yük altında zamanla oturur
        4. Sert kil Aşırı konsolide ve çatlaklı; kazık uçları bu tabakaya oturur
        5. Kireç taşı (karstik) Suyla çözünür: çatlak, kanal, mağara ve obruk oluşur
        6. Yer altı suyu Kireç taşının boşluklarında; kuyu çektikçe seviye (▽) düşer
        7. Volkanik kayaçlar Sütun eklemli bazalt akıntısı ve altında tüf
        8. Kum taşı Çimentolanmış kum; çapraz tabakalar eski akıntıyı kaydeder
        9. Kıvrımlar Yan basınç ve tuz akışıyla bükülen antiklinal ve senklinaller
        10. Tuz domları Hafif kaya tuzu üstteki tabakaları delerek yükselir; tepesinde kep kayası
        11. Petrol kapanı Gözenekli hazne kayada, geçirimsiz örtü altında gaz, petrol, su
        12. Fay kırığı ve deprem odağı Biriken gerilme fayda boşalır; odaktan P (mavi) ve S (sarı) dalgaları yayılır
        13. Magma sokulumları Alt kabuktaki magma odasından yükselen dayk ve siller
        14. Manto Moho’nun altında, jeolojik zamanda akabilen sıcak, katı peridotit
        1. Kazıklı yapı Bina yükü fore kazıklarla yumuşak zemini geçip sert kile aktarılır
        2. Sondaj makinesi Zemin etüdü: SPT ile sıkılık ölçülür, karot ve numune alınır
        3. Su kuyusu Filtreli boru suyu karstik kireç taşı akiferinden alır
        4. Petrol kuyusu Antiklinal kapanın tepesine iner; pompa petrolü yüzeye çeker

        Bilginin Temel Taşı, Mühendislerin Buluşma Noktası

        Google’da tercih edilen kaynak olarak ekle

        Üniversite Mah., Mektep Sok., 34A (Geoteknik Mühendislik), Istanbul, Avcılar, 34320

        Deprem verileri: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı · Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi · USGS · EMSC.
        Uzay havası: NOAA SWPC · Levha sınırları: PB2002 (Bird 2003) · Harita: Natural Earth · Faylar: GEM GAF-DB (yeni sekmede açılır) (CC BY-SA 4.0 (yeni sekmede açılır)) — GEM Global Active Faults Database (Styron & Pagani 2020; Orta Doğu EMME, Danciu vd. 2018), uyarlanmıştır.
        Veriler otomatik alınır ve bilgilendirme amaçlıdır; resmî deprem bilgisi için AFAD esas alınmalıdır. Harita ve fay izleri basitleştirilmiştir, mühendislik ya da tehlike değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

        Configure browser push notifications
        Chrome (Android)
        1. Tap the lock icon next to the address bar.
        2. Tap Permissions → Notifications.
        3. Adjust your preference.
        Chrome (Desktop)
        1. Click the padlock icon in the address bar.
        2. Select Site settings.
        3. Find Notifications and adjust your preference.