Pendik iksa projesinin uzun donem sonuc analizi icin Plaxis 2D consolidation modulu kullaniyorum (PLAXIS 2D 2024 versiyon). Drainage path uzunlugu konusunda kafam karistik — model boyutu vs gercek drenaj patikasi arasi tutarsizlik var. Saha'da yumusak kil tabakasi 12 m, ust ve alt drenajli (cift drenaj), tipik Hd = 6 m. Plaxis modelimde model derinligi 25 m (kil + alt kayalik), Plaxis automatic Hd hesabi yapmiyor, kullanicidan boundary condition aliyor.

Boundary condition setup: ust dolgu yuzeyi "open" (drenaj acik, p_w=0), alt kayalik yuzeyi "closed" (drenaj kapali). Bu durumda kil tabakasi sadece tek drenajli (ustten) modellenmis oluyor, Hd=12 m, primary tamamlanma sinyali 4x daha gec cikiyor lab teorik degerden.

Sahada gerçekte alt kayalik catlakli, kismı drenaj var. Boundary condition "open" yapsam alt drenaj abartili olur, "closed" yapsam yetersiz. Hangisi tasarim icin guvenli? Plaxis 2D consolidation modelinde drainage boundary tasarim disiplini ne?

IksaKurucu, drainage boundary secimi tasarim asamasinda guvenli yon "kapali boundary" (closed). Tek drenajli modellemek primary konsolidasyon zamanini abartir, yani daha cok beklemeye yol acar — guvenli yon. Eger gerçekte alt kayalik kismı drenajli ise saha'da U=%90 daha erken gerceklesir, model konservatif yanildi.

Aksi yon (open boundary, abartili drenaj) primary zamanini kisa kestirip yapı yukunu erken uygulamaya yol acar, eger saha'da gerçek drenaj yetersizse oturma yapı yuk altinda devam eder, yapı hasar gorur. Bu tasarim acisindan tehlikeli.

Pendik'de "closed" boundary tutman dogru karar.

IksaKurucu, alt kayalik catlakli ise tamamen "kapali" da degil tabii. Plaxis 2D'de "consolidation rate" parametresi ile partial drainage modellenebilir — alt boundary'de "drainage flux = -k * grad(h)" ile sinirli akim. Bu daha gercekci ama parametre kalibrasyonu sart.

Pratik olarak: ana tasarim "closed" ile (guvenli yon), karsilastirma analizi "open" ile yapilir. Iki sonuc arasi U=%90 zaman fark dolayli olarak partial drainage durumu icin alt-ust sinir verir. Saha gozlem (piezometer) ile gercek drenaj davranisi belirlenir, model adapte edilir.

Pendik'de piezometer alt kil tabakasi seviyesinde mi, yoksa sadece ust seviyede mi? Alt seviye olmadan drainage boundary kalibrasyonu zor.

MAYilmaz_Inz yazdi:

Pendik'de piezometer alt kil tabakasi seviyesinde mi

Mehmet abi, Pendik'de piezometer hem ust (3 m derinlik) hem alt (10 m derinlik) seviyede var, toplam 4 nokta. 6 ay gozlem verisi mevcut. Alt piezometer p_w degisimi minimal (5-10 kPa), ust piezometer dramatik degisim (50-70 kPa). Yani alt boundary efektif olarak "kapali"ya yakin, partial drainage az.

Bu veriden boundary condition kalibrasyonu yaparsam, alt drainage flux yaklasik %5-10 (closed mostly), Plaxis "rate-controlled boundary" parametresi 0.05-0.1 araligi. Bu kalibre ile model saha verisine yaklasiyor, U=%90 zamani 14 ay -> 13 ay (saha tahmini).

IksaKurucu, Plaxis 2D consolidation analizinde "consolidation rate" yerine "Coupled flow-deformation" calculation type kullaniyor musun? Ikincisi tamamen coupled, hem deformasyon hem akim aymi anda cozulur, partial drainage daha dogru modellenir.

Coupled flow-deformation hesaplama suresi 3-5x uzun ama sonuc kalitesi yuksek. 2D modellerinde 1-2 saat fark, kabul edilir. Kritik tasarim icin kullanmaliyiz.

Burak, Pendik'te "Consolidation" calculation type kullaniyorum, "Coupled flow-deformation"i denemedim. Yarin coupled'a geçirip karsilastirma yapacagim, fark goreceğim. Tesekkur, methodologic upgrade.

IksaKurucu, drainage path konusunda bir baska nokta: ortalama Cv vs Cv-derinlik profili. Plaxis 2D her tabaka icin ayri Cv tanimlasin, kil tabakasi homojen degilse Cv ust seviyede 1.5e-7, alt seviyede 8e-8 gibi varyasyon olabilir (over-consolidated zone alt, NC zone ust). Bu varyasyon U-zaman egrisini etkiler.

Pendik'te kil tabakasini tek Cv ile mi modellememissin yoksa derinlik profili var mi?

Deniz, Pendik'te kil tabakasini tek Cv ile modelledim (1.2e-7 m2/s ortalama, lab Cv'nin 0.5 kati saha kalibrasyon ile). Derinlik profili veri yok — lab'da sadece 4-5 m derinlikten numune alindi, alt seviyede SPT N degerleri var, Cv direkt olculmedi.

Onerin pratik, ileri sondaj asamasinda derin numune (8-10 m) alip Cv profili cikartirim, bu Plaxis modelini hassaslastirir. Mevcut model basit ama saha verisine yaklasiyor, simdilik yeterli.

IksaKurucu, drainage boundary condition ile ilgili literatur: Brinkgreve & Vermeer (2001) PLAXIS bulletin 2D consolidation tutorial'inde "closed bottom" varsayimi guvenli yon olarak onerilir, "partial drainage" sadece kalibre edilmis veri ile kullanilmasi tavsiye edilir. Sen Pendik piezometer kalibrasyonu ile partial drainage kullanma sebebin var, methodolojik dogru yapmissin.

Akademik calismalarimda Plaxis 2D consolidation defaults uzerinde duruyorum — birçok kullanici "closed bottom" varsayimi farkinda olmadan kullanir, gerçekte open partial drainage olan saha'larda overconsolidative tahmin yapar. Yapı hasar potansiyeli var.

IksaKurucu, KTU'de Plaxis 2D consolidation egzersiz ogrencilerine sik gosteririm — drainage boundary effecti deneylerle gostermek icin model 1 (closed bottom) ve model 2 (open bottom) U-zaman egrilerini overlay yapariz. Fark 4x kadar olabilir, ogrenciler şaşırır. Saha kalibrasyonun onemini boylece kavrarlar.

Pendik tezin/raporun ileride paylasırsan ders ornegi olarak kullanmak isterim, gerçek proje data'si akademik egzersizden cok daha cok ogretici olur.

Harun hocam, Pendik raporu/proje sonuclari isveren onayi sonrasi paylasilabilir, anonimlestirilmis halde KTU ders ornegi olabilir. 2026 sonrasi muhtemel.

IksaKurucu hocam, Gazi tezimde Plaxis 2D consolidation drainage boundary etkisi cikti. 6 farkli boundary condition kombinasyonu (closed-closed, open-closed, open-open, partial 0.1, partial 0.5, partial flux) U-zaman degisimi: closed-closed 32 ay U=%90, open-open 8 ay, partial 0.1 28 ay, partial 0.5 16 ay. Yani boundary secimi tasarim suresinin 4 katini etkiliyor.

Tez ozetini ozelden gondereyim, Pendik tasarim icin referans olur. Tez 2024'te savunuldu, henuz yayinlanmadi.

gazi_inz_okan yazdi:

closed-closed 32 ay U=%90, open-open 8 ay

Okan, sayilar etkili, 4x fark gercekten buyuk. Tez ozetini ozelden alayim severek. Pendik'te biz partial 0.1 araligindayiz piezometer verisinden, 28 ay ile uyumlu (saha tahmini 13 ay biraz dusuk cikti, kalibrasyon ince ayar gerek).

Tezde Cv-derinlik profili var mi karsilastirmasinda? Deniz hocam onerisi homojen vs heterojen Cv etkisi.

IksaKurucu hocam, Cv-derinlik profili tezde yok, sadece tek Cv ile calistim. Heterojen Cv ileri tez konusu olabilir aslinda — Pendik veri ile birlikte yapilirsa ortak yayin imkani olur, doktora konusuna gec gelebilirim.

Closed-closed 32 ay, open-open 8 ay. Yani modelde drenaj acik kapali yapma 24 ay zaman kazandirir veya kaybettirir. Sondajci olarak ben bu kadar buyuk bir farkin sadece "alt kapali mi acik mi" karariyla degistigine inanmazdim. Plaxis bu kadar hassas oluyor demek ki.

Yapi denetim acisindan: Plaxis 2D consolidation modelinde drainage boundary secimi tasarim raporunda gerekce ile yazilmali. Birçok rapor "Plaxis 2D consolidation modeli kuruldu, U=%90 X ay" diye yazar, boundary secimi acikca verilmez. Bu kabul edilemez bir eksik, denetim sırasinda kontrol edilecek nokta.

IksaKurucu, Pendik raporu rapor formatinda boundary kalibrasyon bolumu ekledigin icin model olarak alirim, denetim dosyasina ornek olarak konacak.

IksaKurucu hocam, Pendik'de derin sondaj (10+ m) yapilirsa biz sirketimiz ile ilgili olabilir, fiyat ve takvim icin gorusurum.

Murat, derin sondaj fiyat bilgisi ozelden iletim 1 hafta icinde, ileri tasarim asama icin gerekli olur.

Ozet:

- Drainage boundary "closed bottom" guvenli yon (primary uzun, konservatif)

- "open bottom" abartili drenaj, gercek drenaj yetersizse yapı hasar riski

- Pendik'te alt+ust piezometer ile partial drainage rate 0.05-0.1 kalibre

- "Coupled flow-deformation" calculation type cogu zaman daha dogru (Burak)

- Cv-derinlik profili heterojenligi etkili (Deniz onerisi, ileride sondaj)

- Brinkgreve-Vermeer (2001) PLAXIS bulletin "closed bottom" default oneri

- Okan tezinden 6 boundary kombinasyon U-zaman 4x fark gostergesi

- Rapor disiplini boundary gerekce yazilmali (Cagri denetim noktasi)

Cok methodologic tartisma, model upgrade plani belirgin oldu. Tesekkur herkese.