İçeriğe geç
View in the app

A better way to browse. Learn more.
YAPI ZEMİN

A full-screen app on your home screen with push notifications, badges and more.

To install this app on iOS and iPadOS
  1. Tap the Share icon in Safari
  2. Scroll the menu and tap Add to Home Screen.
  3. Tap Add in the top-right corner.
To install this app on Android
  1. Tap the 3-dot menu (⋮) in the top-right corner of the browser.
  2. Tap Add to Home screen or Install app.
  3. Confirm by tapping Install.
Son deprem: Son depremler yükleniyor…
M5+
    CANLISon Depremler
      Dünya M5+7 gün
        Kaynak: USGS

        HidrometreKonu No. 2207

        Yanıt
        14
        Görüntüleme
        506
        Katılımcı
        10
        Son yanıt

        Sicaklik duzeltmesi — banyoda 20 C'den sapma, viskozite ve termal denge

        Yazan: KarotCu_Murat
        in Hidrometre

        Editörün Seçimleri

        Oluşturuldu:
        comment_34990

        Selam ablalar abiler. Sondajci olarak labin ic islerine girmem ama firmamizin Kocaeli labında bu hafta yetkili abi izinde, bana "okumalari sen al, defteri tut" denilmisti. Bir aksilik var, anlatayim.

        Hidrometre banyosunun sicaklik kontrol cihazi 20 C'ye ayarli ama termometre 22.4 C okuyor. Bir saatte 22.4 sabit, baska zaman 21.8. Banyodaki suyun sicakligi gun icinde 1-2 derece dalgalaniyor. Numuneyi hidrometre silindirine koydugumda silindirin icindeki sicaklik henuz banyo ile termal denge degil — silindirin disari koridorda dururken sicakligi 24 C kayitli, banyoya koyduktan 20 dk sonra 22 C civari olmus.

        Sorum: bu 20 C'den sapma okumalara nasil giriyor? ASTM D7928 sicaklik duzeltme tablosunu (Tablo 2) gordum, viskozite duzeltmesi var. Ama silindirin "termal dengeye" gelmesi sirasinda yapilan okumalar geçersiz mi? Yarim saat dengeye birakmali miyim her okumadan once?

        Sondajci kafam ile bakiyorum, mantik olarak suyun viskozitesi sicaklik degistikce hizla degisir, dolayisiyla cokelme hizi da. Ama detay disiplinini bilmiyorum, ogreteyim.

      • Bahset
        • Thanks 1
        • İleti 14
        • Görüntüleme 506
        • Açılış
        • Son yanıt

        Bu Konuya En Çok Yazanlar

        En Popüler Günler

        Öne çıkan iletiler

        • ist_cagri
          ist_cagri

          Yapi denetim cephesinden: laboratuvar oda sicakligi 18-25 C araliginda olmasi ISO/IEC 17025 madde 6.3.4 kosulu. 26-28 C denetlemeye geleni rahatsiz eder, akreditasyon riskine girer. Klima alımı zorunl

        • konya_arge_begum
          konya_arge_begum

          Mehmet abi, evet — modern cihazlarda elektronik kayit ve sicaklik duzeltmesi otomatik. Bizim labda Geocomp'ın hidrometre datalogger sistemini kullaniyoruz, sicaklik probu silindire daldirilir, her oku

        • ank_ezgi
          ank_ezgi

          Burak'in 4. maddesi en kritik. Konvektif akim Stokes laminar varsayimini tamamen bozar. Murat usta, en az 30 dk termal dengelenme suresi gerek. Ben rutin olarak 1 saat birakirim banyoda, ondan sonra i

        gönderildi
        comment_34991

        Murat usta, sondaj kafasinla iyi sezmissin — sicaklik kontrolu hidrometre yonteminin en sinsi hata kaynaklarindan. Aciklamayi katmanlayim:

        (1) Su viskozitesi mu sicaklikla hizla dusiyor: 15 C'de 1.139e-3 Pa.s, 20 C'de 1.002e-3, 25 C'de 0.890e-3. Yani 20 -> 25 arasinda %11 dusuyor. Stokes denkleminde v = ... / (18 mu) oldugu icin, sicaklik artarsa cokelme hizi artar — ayni surede daha buyuk parcacik dusmus olur, hidrometre daha az suspansiyon okur (yani daha az ince fraksiyon raporlar).

        (2) Su yogunlugu rho_w sicaklikla cok az degisir (20 C'de 0.9982, 25 C'de 0.9970), %0.1 mertebesinde, ihmal edilir.

        (3) Hidrometrenin kalibrasyonu 20 C referans olarak yapilmistir. 22.4 C'de okuma "ham" olarak yanli, ASTM D7928 Tablo 2 sicaklik duzeltmesi (Ct) eklenir/cikarilir.

        (4) Termal denge — silindirin icindeki kil suspansiyonu banyoyla denge kurmali, yoksa silindirin alt-ust arasinda sicaklik gradiyenti olusur, konvektif akim yuzunden Stokes'i ihlal eder.

      • Bahset
        • Like 4
        gönderildi
        comment_34992
        zeminci_burak yazdi:

        silindirin icindeki kil suspansiyonu banyoyla denge kurmali

        Burak'in 4. maddesi en kritik. Konvektif akim Stokes laminar varsayimini tamamen bozar. Murat usta, en az 30 dk termal dengelenme suresi gerek. Ben rutin olarak 1 saat birakirim banyoda, ondan sonra ilk okuma alirim. ASTM D7928 madde 9.2 "achieve thermal equilibrium" diyor ama sure vermiyor, deneyim olarak 30-60 dk yeterli.

        20 C banyo 22.4 C okuyorsa, banyonun thermostat'ini ayarla. 2 derece sabit sapma kabul edilebilir mi sorusuna gelirsek: Tablo 2 ile duzeltme uygulayabilirsin (Ct ~ +1 g/L civari 22.4 C icin), ama banyonun KENDI dalgalanmasi 1-2 derece olursa bu duzeltme de istikrarsiz oluyor. Banyoyu duzelt once.

      • Bahset
        • Like 5
        gönderildi
        comment_34993

        Banyonun kendi dalgalanmasi cogunlukla termostat sensoru bozulmasindan veya su seviyesinin dusuk olmasindan. Su az kaldiysa kucuk hacim hizla isiniyor sogyiyor. Bornova'da banyolari her hafta su seviyesi kontrolu listemize aldik bu sebepten.

        Murat usta, kontrol et: (1) banyo su seviyesi resirkulasyon pompasi ustunu ortuyor mu, (2) thermostat sensoru su icinde mi, (3) banyo kapagi kapali mi (kapaksiz banyo oda sicakligindan etkilenir).

      • Bahset
        • Thanks 2
        • Confused 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_34994
        izmir_geo_deniz yazdi:

        banyo kapagi kapali mi

        Deniz abla, bakayim hemen. (1) Su seviyesi pompayi yari ortyor sadece, su eklemek lazim galiba. (2) Sensor su icinde, gordum. (3) Kapak — kapak yok aslinda, oda sicakligi 26-28 C zaten yaz. Kapak buldur muyum?

      • Bahset
        • Thanks 4
        gönderildi
        comment_34995

        Su ekle hemen, pompanin tepesine en az 2 cm. Kapak — orijinal banyo kapagi yoksa, plexi/akrilik bir levha kestir, su yuzeyini ortsun, buharlasma ve oda etkilesimi azalir. Maliyet 100-150 TL, etkisi cok belirgin.

        Bir de pompayi 5 dk durdurup elle suyu karistir, sonra tekrar baslat — sensor olcumu kalibre olur. 22.4 -> 20 ayar farki kapanir muhtemelen.

      • Bahset
        • Thanks 5
        gönderildi
        comment_34996

        Murat usta, sondajdan laba devsirilmissin — guzel sezmissin sıkıntıyı, devam et. Sonuclari yarin yaz, banyo ayarlanir veya yeni cihaz ihtiyaci ortaya cikar.

        Tarihsel not: 90larda banyo cihazlari yokti, elle dolduruluyordu silindirler, oda sicakligi bos sorunsalı yapardik. ASTM'nin sicaklik duzeltme tablosunu o zamanlar elimizden dusurmezdik. Bugun cocuklar tablosuz duzeltmeyi otomatik veren softwarelar var sanirim?

      • Bahset
        • Like 3
        gönderildi
        comment_34997

        Mehmet abi, evet — modern cihazlarda elektronik kayit ve sicaklik duzeltmesi otomatik. Bizim labda Geocomp'ın hidrometre datalogger sistemini kullaniyoruz, sicaklik probu silindire daldirilir, her okumada otomatik Ct uygulaniyor. Murat usta'nin labinda muhtemelen klasik analog sistem, manuel duzeltme tek yol.

        Manuel duzeltme icin onerim: Excel sablonu yapsin, ASTM Tablo 2 degerleri yapistir, sicaklik girdiginde Ct otomatik cikarsin. Hata payi inanilmaz azaliyor.

      • Bahset
        • Like 4
        • Haha 1
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_34998

        Begum'un Excel onerisini destekliyorum. Ezilmis bir formatla soyle ayarlanabilir:

        Sutun A: okuma zamani (dk). Sutun B: ham hidrometre okumasi R_raw. Sutun C: sicaklik T (C). Sutun D: Ct = INTERPOLATE(ASTM_Tablo2, T). Sutun E: meniskus Cm = +1 (sabit). Sutun F: dispersan Cd (calibre, genelde +5 ila +6 g/L). Sutun G: R_corr = R_raw - Cd + Cm + Ct. Sutun H: D_st = SQRT(30*mu(T)*L/((rho_s-rho_w)*g*t*60)).

        Bu sablon laboratuvarda standartlasirsa hata silinir.

      • Bahset
        • Like 1
        gönderildi
        comment_34999

        Murat ustanin sondajdan laba transferi okudukca sahaya inmek istiyorum yine. Banyolarin kapagi yokmus, oda sicakligi 28 C — burasi laboratuvar mi yoksa Akdeniz tatil koyu mu?

      • Bahset
        • Haha 3
        • Confused 1
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_35000

        Suat'tan ek deneyim: yazlari Ankara'da klima yokken laboratuvar oda sicakligi 30 C'ye cikiyordu, banyolar yetismiyordu. O donem sabah erken 6'dan 10'a kadar deney yaptik, ogleden sonra denenmedi. Klima yatirimi yapan firmalar uzun vadede kazandi.

        Murat usta, 26-28 C oda — ben olsam klima talebini yoneticiye atarim. Banyo termal yuk altinda calisiyor, omru kisaliyor.

      • Bahset
        • Like 3
        • Confused 2
        gönderildi
        comment_35001

        Yapi denetim cephesinden: laboratuvar oda sicakligi 18-25 C araliginda olmasi ISO/IEC 17025 madde 6.3.4 kosulu. 26-28 C denetlemeye geleni rahatsiz eder, akreditasyon riskine girer. Klima alımı zorunluluk olarak gosterilebilir.

      • Bahset
        • Like 1
        • Thanks 5
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_35002

        Cok tesekkur ederim. Bugun ogrendiklerim:

        - Su ekle, kapak yap, pompayi 5 dk durdurup yeniden baslat (Deniz abla).

        - 30-60 dk termal denge, sonra ilk okuma (Ezgi abla).

        - Excel sablonu Begum/Ezgi formati (Cd, Cm, Ct kolonlari).

        - Klima ihtiyaci olabilir, akreditasyon icin 25 C ust sinir (Cagri abi, Suat abi).

        - Datalogger sistemi varsa otomasyon (Begum).

        Burak abi, Mehmet abi — sondajci olarak laba dustugumde bu kadar sey ogrendim, bagisikligimi koruyacagim sondaja donmek icin.

      • Bahset
        • Thanks 1
        gönderildi
        comment_35003

        Murat usta'ya selam, sondajdan labrarik'a kayan herkes mucadele ile gecirir bir kac hafta. Ezgi abla'nin Excel sablonunu ben de istiyorum, Manisa labinda kullanirim. Ozelden gondererilir mi?

      • Bahset
        • Haha 1
        gönderildi
        comment_35004
        manisa_jr yazdi:

        Ezgi abla'nin Excel sablonunu ben de istiyorum

        Manisa kardes, bu hafta sonu temizleyip atom mailine atarim, sablonun dispersan kalibrasyon (Cd) hesabi da var ekstra sayfada. Murat usta sen de e-mail at, ayni sablonu sana da yollayim.

      • Bahset
        • Like 4
        • Sad 1

        Hesap oluşturun veya yorum yazmak için oturum açın

        Konu listesine dön
        Yüzeyden mantoya şematik yer kesiti: zemin katmanları, kireç taşında yer altı suyu, volkanik kayaçlar, kum taşı, kıvrımlar, tuz domları, petrol kapanı, deprem üreten fay, magma sokulumları ve manto; yüzeyde kazıklı bina, zemin etüdü sondaj makinesi, su ve petrol kuyuları.

        Jeoloji · Şematik kesit

        Zeminden Mantoya

        Şematik kesit, ölçeksiz. Derinlik ölçeği kırıktır (≈), her bölüm kendi ölçeğindedir; dokular okunurluk için büyütülmüştür. Türkiye’deki yapılardan esinlenmiş idealize bir kesittir.

        Lejant: 14 birim, 4 yapı
        1. Bitkisel toprak Kök ve organik maddece zengin üst katman; yapıdan önce sıyrılır
        2. Çakıllı kumlu zemin Akarsu çakılı ve kum; kil üstünde asılı su (▽) tutar, gevşekse depremde sıvılaşabilir
        3. Kil İnce taneli ve az geçirimli; yük altında zamanla oturur
        4. Sert kil Aşırı konsolide ve çatlaklı; kazık uçları bu tabakaya oturur
        5. Kireç taşı (karstik) Suyla çözünür: çatlak, kanal, mağara ve obruk oluşur
        6. Yer altı suyu Kireç taşının boşluklarında; kuyu çektikçe seviye (▽) düşer
        7. Volkanik kayaçlar Sütun eklemli bazalt akıntısı ve altında tüf
        8. Kum taşı Çimentolanmış kum; çapraz tabakalar eski akıntıyı kaydeder
        9. Kıvrımlar Yan basınç ve tuz akışıyla bükülen antiklinal ve senklinaller
        10. Tuz domları Hafif kaya tuzu üstteki tabakaları delerek yükselir; tepesinde kep kayası
        11. Petrol kapanı Gözenekli hazne kayada, geçirimsiz örtü altında gaz, petrol, su
        12. Fay kırığı ve deprem odağı Biriken gerilme fayda boşalır; odaktan P (mavi) ve S (sarı) dalgaları yayılır
        13. Magma sokulumları Alt kabuktaki magma odasından yükselen dayk ve siller
        14. Manto Moho’nun altında, jeolojik zamanda akabilen sıcak, katı peridotit
        1. Kazıklı yapı Bina yükü fore kazıklarla yumuşak zemini geçip sert kile aktarılır
        2. Sondaj makinesi Zemin etüdü: SPT ile sıkılık ölçülür, karot ve numune alınır
        3. Su kuyusu Filtreli boru suyu karstik kireç taşı akiferinden alır
        4. Petrol kuyusu Antiklinal kapanın tepesine iner; pompa petrolü yüzeye çeker

        Bilginin Temel Taşı, Mühendislerin Buluşma Noktası

        Google’da tercih edilen kaynak olarak ekle

        Üniversite Mah., Mektep Sok., 34A (Geoteknik Mühendislik), Istanbul, Avcılar, 34320

        Deprem verileri: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı · Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi · USGS · EMSC.
        Uzay havası: NOAA SWPC · Levha sınırları: PB2002 (Bird 2003) · Harita: Natural Earth · Faylar: GEM GAF-DB (yeni sekmede açılır) (CC BY-SA 4.0 (yeni sekmede açılır)) — GEM Global Active Faults Database (Styron & Pagani 2020; Orta Doğu EMME, Danciu vd. 2018), uyarlanmıştır.
        Veriler otomatik alınır ve bilgilendirme amaçlıdır; resmî deprem bilgisi için AFAD esas alınmalıdır. Harita ve fay izleri basitleştirilmiştir, mühendislik ya da tehlike değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

        Configure browser push notifications
        Chrome (Android)
        1. Tap the lock icon next to the address bar.
        2. Tap Permissions → Notifications.
        3. Adjust your preference.
        Chrome (Desktop)
        1. Click the padlock icon in the address bar.
        2. Select Site settings.
        3. Find Notifications and adjust your preference.