İçeriğe geç
View in the app

A better way to browse. Learn more.
YAPI ZEMİN

A full-screen app on your home screen with push notifications, badges and more.

To install this app on iOS and iPadOS
  1. Tap the Share icon in Safari
  2. Scroll the menu and tap Add to Home Screen.
  3. Tap Add in the top-right corner.
To install this app on Android
  1. Tap the 3-dot menu (⋮) in the top-right corner of the browser.
  2. Tap Add to Home screen or Install app.
  3. Confirm by tapping Install.
Son deprem: Son depremler yükleniyor…
M5+
    CANLISon Depremler
      Dünya M5+7 gün
        Kaynak: USGS

        Atterberg LimitleriKonu No. 2058

        Yanıt
        16
        Görüntüleme
        852
        Katılımcı
        10
        Son yanıt

        Skempton 1957 cu/sigma'v0 = 0.11+0.0037·PI hala gecerli mi — junior tasarima soktu, %25 sapti

        Yazan: konya_arge_begum
        in Atterberg Limitleri

        Editörün Seçimleri

        Oluşturuldu:
        comment_32738

        Bir tartisma acmak istiyorum, cunku son projemizde tartismali bir mesele oldu.

        Skempton 1957 makalesinde (ICE Proceedings cilt 7, sf 305-307, "Discussion: Planning and design of New Hong Kong airport") normaly konsolide killer icin onerdigi iliski: cu / sigma'v0 = 0.11 + 0.0037 × PI. Bu ampirik formul 67 yildir geoteknik kitaplarinda standart, mesela Das'in "Principles of Geotechnical Engineering" 8. baskisinda madde 11.7'de aynen yer aliyor.

        Bizim Konya OSB projesinde tasarim ekibinden bir junior bu formulu tasarim parametrelerini hesaplamak icin kullandi (cu hesabi icin) — uc eksenli CU verisi yoktu, sadece Atterberg vardi, "Skempton kafi" dedi proje yoneticisi. Triaksiyel sonuclari geldi sonradan, gercek cu Skempton'un verdiginden %20-25 daha dusuk cikti. Tasarim revize edildi.

        Sorum: Skempton 1957 hala rutinde guvenilir mi, yoksa modern litaturde (Mesri 1975, Ladd & Foott 1974 SHANSEP, Jamiolkowski et al. 1985) tarafindan bu formul "asilmis" sayiliyor mi? Pratik siz hangisini kullaniyorsunuz?

      • Bahset
        • Like 3
        • İleti 16
        • Görüntüleme 852
        • Açılış
        • Son yanıt

        Bu Konuya En Çok Yazanlar

        En Popüler Günler

        Öne çıkan iletiler

        • konya_arge_begum
          konya_arge_begum

          Oedometer var, beş derinlikte. Junior bunu kullanmamis, sadece ortalama PI almis. Anladim hatayi.

        • sarkayasinegi
          sarkayasinegi

          Yaklasik yasak ama yaklasik kabul. Sezgisel matematik bu olsa gerek.

        • ayse_can_ist
          ayse_can_ist

          Begum, bir baska boyut: Bjerrum 1973 koreksiyon faktoru (vane shear cu icin) PI bagimli — yuksek PI killerinde vane cu degeri %20-30 azaltilarak kullanilir, dusuk PI killerinde tam alinir. Yani PI muk

        gönderildi
        comment_32739

        Begum, guzel soru ve sik karsilasilan sorun. Modern goru ozeti:

        Skempton 1957 sadece NC (normaly konsolide), saturated, CIUC (consolidated isotropically undrained compression) testleri uzerinde kalibre edildi. 12 numune, hepsi Britanya kili. Yani hem geometrik (sadece kompresyon) hem cografik (sadece UK) hem mineralojik (sadece illit-baskin) sinirli.

        Mesri 1975 (CGJ cilt 12) ayni dataseti ve ek datalari kullanip cu/sigma'v0 = 0.22 sabit (PI bagimsız) onerdi NC killer icin, dispersiyonu Skempton'undan biraz daha dar buldu. Yani PI iliskisi gucle degil.

        Ladd & Foott 1974 SHANSEP yontemi ise OCR efektini ayriran genelleme yapiyor: cu/sigma'v0 = S × OCR^m, S genelde 0.20-0.25, m yaklasik 0.8. Bu en saglam yaklasim su an akademik referans olarak.

        Yani senin junior arkadasin Skempton'a guvendi, modern literatur "PI ile direk iliski zayif, OCR daha onemli" diyor. Tasarim ekibinin proje yoneticisi yanildi.

      • Bahset
        • Like 2
        • Thanks 1
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_32740
        ank_ezgi yazdi:

        PI ile direk iliski zayif, OCR daha onemli

        Ezgi, bu bilgiyi tasarim ekibine iletmem lazim. SHANSEP'i gunluk pratikte nasil kullaniyorsunuz? OCR profili sondajdan nasil cikariyorsunuz?

      • Bahset
        • Like 3
        • Haha 1
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_32741

        OCR profilini iki yoldan: (a) konsolidasyon testleri (oedometer) saha derinligine gore, p'c bulunur, OCR = p'c / sigma'v0 hesaplanir; (b) eger oedometer yoksa, CPTu verisinden empirik olarak (Mayne 2007 metodu) tahmin edilir.

        Pratikte (b) daha hizli ama hassasiyeti dustuk. Begum sizin projede oedometer var mi?

      • Bahset
        • Like 1
        • Haha 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_32742

        Oedometer var, beş derinlikte. Junior bunu kullanmamis, sadece ortalama PI almis. Anladim hatayi.

      • Bahset
        • Like 5
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_32743

        17 yıllık tecrubemden bir kati gercek: Atterberg sadece zemini siniflar, mukavemet vermez. Skempton'un formulu tarihi degerli ama 1957 yili saha sartlarinin urunu — kaba bir on tahmin icin kullanilabilir, tasarim parametresi olarak kullanilamaz.

        Bizim labda ayni hatayi gencler yapardi 2000'lerde. Sonradan triaksiyel zorunlu hale geldi cogu projede, hata tekrar etmiyor. Senin proje yoneticisi eski okuldan, "Atterberg yeter" demek tipik 80'ler refleksi. Begum, junior'i suclama, sistemi suclayalim.

      • Bahset
        • Like 4
        • Thanks 1
        gönderildi
        comment_32744

        Ben Izmir'de pratikte sunu yapiyorum: ilk on tasarim icin Skempton + Mesri ortalamasi (yaklasik cu/sigma'v0 ≈ 0.22-0.25 seridi) kullaniyorum, "preliminary" damgasiyla rapor veriyorum. Triaksiyel veya CPTu gelene kadar sadece on hesap. Gercek tasarim asla bu degerden yapilmaz, hep ekstra tasarim toleransli onerilir.

        Yani Skempton "yaklasik" bir araç. Tasarim degil, on tahmin. Yaklasik yasak ama on tahminde gecer.

      • Bahset
        • Thanks 3
        gönderildi
        comment_32746

        Begum, bir baska boyut: Bjerrum 1973 koreksiyon faktoru (vane shear cu icin) PI bagimli — yuksek PI killerinde vane cu degeri %20-30 azaltilarak kullanilir, dusuk PI killerinde tam alinir. Yani PI mukavemet hesabinda dolayli rol oynuyor — direk cu vermiyor ama cu olcumlerinin yorumlanmasinda PI giriyor.

        Bunu da junior arkadasiniza ogretin, vane shear veya field test sonrasi PI duzeltmesi sik kacirilir.

      • Bahset
        • Thanks 5
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_32747

        Bjerrum ve Skempton arasinda enteresan bir referans halkasi var: ikisi de ayni yıllarda Norveç Geoteknik Enstitusu / Imperial College etkilesimiyle yaziyordu. Bjerrum'un PI duzeltme egrisi (1973, NGI publication) cu_field / cu_design oraninı 1.0 (PI=10) ile 0.65 (PI=70) arasinda gosterir. Bu egri hala Norvec tasarim sartnamelerinde mevcut.

      • Bahset
        • Like 2
        gönderildi
        comment_32748

        Begum, son 10 yilda Mesri & Huvaj 2007 (CGJ cilt 44) Skempton formulunu yeniden inceledi 600+ numune ile (genis veri tabani). Sonuc: Skempton'un dagilimi gercekte +/- 0.05 mertebesinde, yani LL=50, PI=25 icin cu/sigma'v0 = 0.20 ± 0.05. Tasarim guvenligi icin bu varyans kabul edilemez.

        Yani modern literatur: Skempton'un formulu sadece LITERATURE referans, asla tasarim girdisi degildir. Begum'un proje yoneticisinin yanildigi tartismasiz.

      • Bahset
        • Like 2
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_32749

        Saha tarafindan: Ankara kucuk projelerinde proje yoneticileri Skempton'a benzer formuller hala kullaniyor. Belediye ihalelerinin cogunda triaksiyel sart degil, "literaturden cu" yetiyor. Bu yapisal sorun.

        Begum'un projesi orta-buyuk olcekli olmali ki triaksiyel yapildi, hata yakalandi. Kucuk projelerde ayni hata yapildiginda kimse fark etmiyor, bina yapiliyor, biraz oturuyor, kimse Skempton'u suclamiyor.

      • Bahset
        • Like 2
        • Confused 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_32750

        Mehmet abi, Ezgi, Fatih, Suat abi — herkes'e tesekkurler. Tasarim ekibine yazacagim notu netlestiriyorum:

        "PI tabanli cu tahmin formulleri (Skempton 1957) tarihsel bir referanstir. Modern literatur (Ladd & Foott 1974, Mesri & Huvaj 2007) PI ile cu arasindaki direkt iliskinin %20-25 dispersiyon icerdigini ve OCR'in daha onemli oldugunu gosterir. Tasarim parametresi icin oedometer + triaksiyel test verisi zorunludur, on tahmin icin SHANSEP yontemi onerilir."

        Junior arkadas hata yapmaktan korkmasin, ama proje yoneticisi bu hatayi onceden onlemeliydi.

      • Bahset
        • Like 2
        gönderildi
        comment_32751

        Begum, tasarim notu cok temiz. Bunu standart bir "cheat sheet" olarak ofiste herkesin gorebilecegi yere asabilirsin, cogu junior bu tarihsel-modern ayrimi okul kitaplarinda gormez.

      • Bahset
        • Like 3
        gönderildi
        comment_32752

        Junior olarak okudum, anladigim oldugu kadariyla: Atterberg sadece on tahmin, gercek tasarim icin uc eksenli + oedometer sart. Begum ablanin notunu kopyaladim, lab'imda da asilacak.

      • Bahset
        • Like 3
        gönderildi
        comment_32753

        1957'de Hong Kong havaalanini tasarlayan Skempton bilseydi 67 yil sonra Konya'da bir junior'i tartismaya sebep verecegini, formulun yanina "tasarim icin kullanma" damgasi vururdu.

      • Bahset
        • Thanks 3
        • Confused 1
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_32754

        Sarkayasinegi cumlesi gunun ozeti. Herkes'e tesekkur — bu konuyu yarin tasarim ekibimizle birlikte tekrar okuyacagiz.

      • Bahset
        • Like 2

        Hesap oluşturun veya yorum yazmak için oturum açın

        Konu listesine dön
        Yüzeyden mantoya şematik yer kesiti: zemin katmanları, kireç taşında yer altı suyu, volkanik kayaçlar, kum taşı, kıvrımlar, tuz domları, petrol kapanı, deprem üreten fay, magma sokulumları ve manto; yüzeyde kazıklı bina, zemin etüdü sondaj makinesi, su ve petrol kuyuları.

        Jeoloji · Şematik kesit

        Zeminden Mantoya

        Şematik kesit, ölçeksiz. Derinlik ölçeği kırıktır (≈), her bölüm kendi ölçeğindedir; dokular okunurluk için büyütülmüştür. Türkiye’deki yapılardan esinlenmiş idealize bir kesittir.

        Lejant: 14 birim, 4 yapı
        1. Bitkisel toprak Kök ve organik maddece zengin üst katman; yapıdan önce sıyrılır
        2. Çakıllı kumlu zemin Akarsu çakılı ve kum; kil üstünde asılı su (▽) tutar, gevşekse depremde sıvılaşabilir
        3. Kil İnce taneli ve az geçirimli; yük altında zamanla oturur
        4. Sert kil Aşırı konsolide ve çatlaklı; kazık uçları bu tabakaya oturur
        5. Kireç taşı (karstik) Suyla çözünür: çatlak, kanal, mağara ve obruk oluşur
        6. Yer altı suyu Kireç taşının boşluklarında; kuyu çektikçe seviye (▽) düşer
        7. Volkanik kayaçlar Sütun eklemli bazalt akıntısı ve altında tüf
        8. Kum taşı Çimentolanmış kum; çapraz tabakalar eski akıntıyı kaydeder
        9. Kıvrımlar Yan basınç ve tuz akışıyla bükülen antiklinal ve senklinaller
        10. Tuz domları Hafif kaya tuzu üstteki tabakaları delerek yükselir; tepesinde kep kayası
        11. Petrol kapanı Gözenekli hazne kayada, geçirimsiz örtü altında gaz, petrol, su
        12. Fay kırığı ve deprem odağı Biriken gerilme fayda boşalır; odaktan P (mavi) ve S (sarı) dalgaları yayılır
        13. Magma sokulumları Alt kabuktaki magma odasından yükselen dayk ve siller
        14. Manto Moho’nun altında, jeolojik zamanda akabilen sıcak, katı peridotit
        1. Kazıklı yapı Bina yükü fore kazıklarla yumuşak zemini geçip sert kile aktarılır
        2. Sondaj makinesi Zemin etüdü: SPT ile sıkılık ölçülür, karot ve numune alınır
        3. Su kuyusu Filtreli boru suyu karstik kireç taşı akiferinden alır
        4. Petrol kuyusu Antiklinal kapanın tepesine iner; pompa petrolü yüzeye çeker

        Bilginin Temel Taşı, Mühendislerin Buluşma Noktası

        Google’da tercih edilen kaynak olarak ekle

        Üniversite Mah., Mektep Sok., 34A (Geoteknik Mühendislik), Istanbul, Avcılar, 34320

        Deprem verileri: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı · Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi · USGS · EMSC.
        Uzay havası: NOAA SWPC · Levha sınırları: PB2002 (Bird 2003) · Harita: Natural Earth · Faylar: GEM GAF-DB (yeni sekmede açılır) (CC BY-SA 4.0 (yeni sekmede açılır)) — GEM Global Active Faults Database (Styron & Pagani 2020; Orta Doğu EMME, Danciu vd. 2018), uyarlanmıştır.
        Veriler otomatik alınır ve bilgilendirme amaçlıdır; resmî deprem bilgisi için AFAD esas alınmalıdır. Harita ve fay izleri basitleştirilmiştir, mühendislik ya da tehlike değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

        Configure browser push notifications
        Chrome (Android)
        1. Tap the lock icon next to the address bar.
        2. Tap Permissions → Notifications.
        3. Adjust your preference.
        Chrome (Desktop)
        1. Click the padlock icon in the address bar.
        2. Select Site settings.
        3. Find Notifications and adjust your preference.