Trakya OSB'de gecen ay yeni bir surveyor + saha asistani aldik, sahaya GS18 GNSS + Leica Captivate field controller cikariyoruz. Captivate menus inanilmaz derin, harita-gorunum-eleman menu agaci 4-5 seviye dipte. Yeni mezun arkadasimiz Onur (Trakya 2024 mezunu, fresh) ilk 3 hafta sonra hala "abi nokta atinca ekran nereye kayboluyor" diye sordu. Ben de Captivate'i 2 yil onceki bir projede ogrendim, sayesinde anlatabiliyorum, ama anlatim saatlerimi yiyor.

Sorum aciklayici: Leica Captivate (veya Trimble TSC7/TSC5 muadili) yeni mezun bir muhendisin sahada bagimsiz kullanabilecegi bir alet midir, yoksa 3-6 ay yanindaki kidemli muhendise basvurmasi normal midir? Sektor ortalamasi nedir? Leica'nin Turkiye egitim merkezi var mi?

Bizim ofiste Onur'a 1 hafta resmi egitim verseydim Leica'da bayi 3.5K TL talep etmisti, "kendi kendine 2 ayda ogrenirsiniz" dedik. Iyi yapmis miyim, anlamak icin saglikli geri donus istiyorum. Ileride 2 muhendis daha alacagim, bu modele gore mi gidecegim?

Egemen, TCDD'de bizim 5 senedir Leica TS16 + CS20 controller var. Captivate yazilimi gecen yil GNSS tarafina da gecti, ben uzun yillar TS yazilimi olarak biliyordum, controller versiyonunu ogrenmem 2-3 hafta surdu — hem de 13 yil sektor tecrubem var. Yeni mezun arkadasin 3 hafta sonra "ekran nereye kayboluyor" demesi cok normal, panic etme.

Bayi egitiminin 3.5K TL'si pahali gorunse de Onur'un 2 ay yarim verim ile calismasi sirketinize daha pahali bence. Iki giorndelik tatil + bir aksamlik pizza fiyati zaten, ama buradaki firmalarin yatirim psikolojisi "ucretsiz Youtube videolari yeterli" tarafinda. Bence bu psikoloji yanlis, bayi egitimi adam-saat olarak hesaplandiginda tekrar kazanmis olursunuz.

trakya_egemen yazdi:

1 hafta resmi egitim verseydim Leica'da bayi 3.5K TL talep etmisti, "kendi kendine 2 ayda ogrenirsiniz" dedik

Egemen, ben yapi denetim acisindan iki yorum yapayim. Birinci: yeni mezun saha muhendisinin Leica controller ile bagimsiz olcum yaptigi rapor, denetimden gectigi an bir hata varsa "mesleki yetkinlik" sorgusu acabilir denetciyi. 3.5 K TL bayi egitimi sertifikasi, mahkeme ortaminda muhendisin "egitim aldim" dedigi bir kanit. Bu kanit yoksa, "kendi kendime ogrendim" zayif kalir.

Ikincisi: bizim denetiminde gordugum tipik hata GNSS controller'da koordinat sistemi (UTM zone, datum) yanlis ayarli atilan noktalar oluyor. Captivate menusunde "Coordinate System" iki ayri yerde tanimli, kullanicinin secmesi gereken "active" ile "library" karistirmaca yapiyor cogu yenisinde. 1 haftalik egitim bunu gosterirdi, kendi kendine ogrenmede 6 ay sonra kafayi kasiyorsun. Bayi egitimini al gibi gorunuyor bana.

ist_cagri yazdi:

GNSS controller'da koordinat sistemi (UTM zone, datum) yanlis ayarli atilan noktalar

Cagri abi, sen mi bu kanseri hakkinda yazsin baska kim — denetiminizde direk gormussunuz. Onur ile gectigimiz hafta tam bu nokta uzerinde tartistik, OSB bolge planinda WGS84 UTM 35N kullaniyoruz, ama Onur eski bir egitim setinden TUREF-TM30 oturmustu kafasina. Iki gun yanlis koordinatla nokta atti, hayretle keske test ettiyseydi degerleri. Su an duzelttik ama bu sahada yapi denetim raporuna girmis olsaydi, sizin dediginiz mahkemelik durum.

Karar: bayi egitimini alacagim. 3.5K TL'yi su anda nakit cikartmak nakit acisindan zor (OSB tasarimaya paranin yatmamis durumu var), ekim ayina kayar olabilir egitim, ama Onur o ay icin field-only basit nokta atimi ile sinirlanir, koordinat sistemi ayarlamasi yine bende durur.

Egemen, KGM'de yeni mezun saha muhendislerine 3 ay yan-yana surveyor turbomag pratigi yaptiriyoruz, 4. ay bagimsiz olcuyorlar. Bu KGM ic standardi gibi degil aslinda, gecmis 24 yilda olusmus bir "kim yetisene kadar" rutini. Sektor genelinde 3-6 ay aralig bence makul.

Cagri'nin koordinat sistemi noktasi cok kritik, KGM projelerinde TUREF-TM30 ve UTM ED50 ve UTM WGS84 uc paralel kullaniliyor; bolge bolge degisiyor. Ben 24 yilda 4-5 defa "yanlis projeksiyona nokta atti" sorunu yasadim, son seferinde 350 noktayi yeniden olcmek zorunda kaldik. Hata insanidir, Captivate menusunun "active vs library" karisikligi gercek; bayi egitimi olmali.

Bir tavsiye: bayi egitimine sadece yeni mezun gondermeyin, bir kidemli muhendis de gitsin onunla. Boylelikle ofis hafizasi guclenir, gelecek mezunlara ilk hafta kidemli ic egitim verir, bayi egitimi ikincil seviyede ofis kazanir.

Limak'ta yeni mezunlara Trimble TSC7 verdik, ilk 3 ay yanlarinda surveyor, 4-6. ay bagimsiz, 6+ ay tasarim ofisi tarafina geçer. 3 ay sayisi tutuyor benim deneyimde de, ama proje tipine gore degisir — havalimani gibi buyuk olcekli ve cok-istasyonlu sahada egitim suresi 4-5 aya cikar.

Duzce'de OSB ofisinde Leica MS60 + CS20 kullaniyoruz uzun zamandir. 3 yeni mezun gecirdik 5 yilda, hicbiri bayi egitimine gitmedi (firma butce kistitlamasi), hepsinin saha-ogrenme egrisi 4-6 ay surdu. Yani Cagri'nin "kanit" noktasi onemli ama firma sirin yapiyor 4-6 ay ogrenme egrisini, bayi egitimine gitmeden de "in-house mentor sertifikasi" tanzim edebilirsiniz.

Yapi denetim mahkemelerine henuz girmedi bizim sahalarimiz, ama Cagri'nin uyarisi aklimda tutuluyor. Belki bir gun firmanin yatirim politikasini degistirmek hep birlikte yumusatabiliriz.

Tartismayi egitim yatirim acisindan yorumlayayim. Yazilim/donanim egitim sektorunde 18 yildir bayi egitmenlik yapan biri olarak bir gozlemim: Turkiye'de "kendi kendine 2 ayda ogrenir" yaklasimi sektor ucundan gore sermaye eksikligi degil, kultur eksikligi. Almanya'da bayi egitimi sertifikasi olmayan personelin mesleki sigorta primi yuksek hesaplaniyor; bizde mesleki sigorta sertifikaya bagli degil, bu yuzden firmalar egitime para vermiyor.

Egemen'in karari "ekim ayinda bayi egitimi" iyi bir orta yol. Bir oneriye eklemek isterim: Leica'nin Turkiye bayi (Geomatic Group, Istanbul) yilda 2 defa ucretsiz "user community" gunleri duzenliyor, bayi egitimi katilmis kullanicilara acik. 1 yillik bir sermaye yatirimi ofis icin uzun vadede networke aciliyor.

"Kendi kendine 2 ayda ogrenirsiniz" demek, "kendi kendine yuzme havuzunda boguluyorsunuz" demektir. IGA'da yeni mezunlara hep diyorum, "bu adam asagilamak degil, sermaye yatirimi". 3.5K TL'lik ofis aleti egitimi, 2 ayin gecirdigi yarim-verim emeklerinden ucuz.

Tartisma aldigim kanaat:

1. 3-6 ay ogrenme egrisi sektor ortalamasi, panic etmeyim — Onur normal hizda gidiyor

2. Bayi egitimi (3.5 K TL) "kendi kendine ogrenir" iddiasindan hem hukuki hem operasyonel olarak daha guvenli — Cagri abi ve Bulent hocanin bunu birden vurgulamasi cok onemli

3. Kidemli muhendis (ben) + Onur birlikte gideyim egitime, ofis hafizasi guclensin (Okan abinin onerisi)

4. Filiz hanim ve Alper'in saha gozlemleri 3-6 ay tarafini destekliyor — proje tipi de etkili

Egitim ekim ayinda, ofisin yarim donemlik butcesinde planlanacak. Onur'a koordinat sistemi konusundan 1 saatlik ic egitim bu aksam vereyim, kazasiz devam edelim. Saglikli bir tartisma oldu, tesekkur ederim.