San José del Palmar (Kolombiya) depremi — Mw 7,4 · 10.08.2026

1 Giriş

Bu çalışma, 10.08.2026 tarihinde San José del Palmar (Kolombiya) yerleşiminin yaklaşık 5 km güney-güneybatısında meydana gelen Mw 7,4 depremini ve onu çevreleyen sismisiteyi olay merkezli bir pencerede incelemektedir (Şekil 1). İnceleme, 4.626 olaylık birleşik çok kaynaklı deprem kataloğuna ve olayın Global CMT (GCMT) moment tensörü çözümüne dayanmaktadır; raporlanan her çözümleme önceden tanımlı veri yeterliliği, ölçek/geçerlilik, istatistiksel güç ve yöntemin kendi güvenilirlik beyanı ölçütlerinden geçirilmiştir. Amaç, olayın kaynak parametrelerini, dizi istatistiğini ve bölgesel bağlamını ölçülen büyüklüklerle betimlemektir.

Olay künyesi ve temel parametreler Tablo 1'de, kurum çözümleri ve benimsenen hiposantr Tablo 2'de verilmiştir.

2 Tektonik çerçeve

Kullanılan diri fay veri tabanında (GEM Global Active Faults Database) dış merkeze en yakın adlı faylar şunlardır: Garrapatas Fayı (21 km; sağ yönlü doğrultu atımlı), Toro Fayı (32 km; ters), Romeral Fayı (41 km; ters). Kullanılan sayısal levha sınırı modelinde (Bird, 2003) dış merkeze en yakın sınır (Nazca–Kuzey And hendeği) 195 km uzaklıktadır; model sınırları, yayılı deformasyon kuşaklarında bir modelleme kabulüdür. Olayın odak derinliği (116,1 km) bu çalışmada kabuk tabanı için alınan işletimsel 40 km eşiğinin altındadır: olay kabuk depremlerinden farklı bir derinlik sınıfındadır ve çalışma kutusundaki sismisite, derinlik ayrımı yapılmadan, olayın dizisi olarak değil bölgesel arka plan olarak ele alınmıştır.

Şekil 2a–2d: Koyu kadranlar P dalgasının ilk hareketinin itme, açık kadranlar çekme olduğu bölgelerdir; gerilme (T) ekseni koyu kadranların, sıkışma (P) ekseni açık kadranların ortasında yer alır (Şekil 2a). Deviatorik (GCMT) tensörün çift kuvvet payı %82'dir. Nokta kaynak (çift kuvvet) yaklaşımında iki düzlem dalga alanında özdeştir; büyük depremlerde sonlu fay çözümleri ve bağımsız geometri kanıtları (artçı uzanımı, oturtulan düzlem) düzlemi kısıtlar; gerilme kararsızlığı ise gerilme alanına dayanan ayrı türden bir ölçüttür. Büyüklük–zaman serimi pencere kataloğunun zaman içindeki gelişimini betimler: 4.626 olay, ilk–son olay arası 1.902 gün, en büyüğü M 7,4 (Şekil 2b). Ortalama büyüklük M 1,62, ortanca M 1,5'tir (tam katalog). Serimin düşey saçılımı büyüklük çeyreklerinden okunur: kayıtların dörtte biri M 1,2 altında, dörtte biri M 1,9 üstündedir ve çeyrekler arası açıklık 0,7 büyüklük birimidir. Serimdeki en küçük olaylar tamlık eşiğinin altında kalır; bu olayların zaman içinde seyrekleşmesi yalnız gerçek bir sakinleşmeden değil, ağ duyarlılığındaki değişimden de kaynaklanabilir; bu nedenle serim, eşik üstü alt kümeyle kurulan istatistiklerin yerine geçmez. Şekildeki bulut, bölgede DYFI kaydı bulunan 55 olayın bildirilen en büyük topluluk şiddetini (CDI) büyüklüğe karşı vermektedir; yıldız çalışma olayının kaydıdır (Şekil 2c). Çalışma olayının topluluk şiddeti bölge bulutundaki en yüksek değerlerden biridir (1 olayla eşit). CDI gönüllü çevrimiçi bildirimlerden derlenir ve yerleşim yoğunluğuna bağlıdır; aletsel şiddetin yerine geçmez. Derinlik histogramı, odakların derinlik kutularına nasıl dağıldığını gösterir (Şekil 2d). Derinliği bilinen 4.626 kaydın 351 tanesi (%8) 10 km ve daha sığ, kalanı daha derindedir (tam katalog).

Slab2'nin Güney Amerika bölge modelinde (Hayes, 2018; Hayes vd., 2018) dış merkezin altında dalan levhanın üst yüzeyi 87,8 ± 23,5 km derinliktedir; yüzey 25,7° eğimle güneydoğuya (121°) dalar. USGS kökeninde 116,1 km'deki odak yüzeyin 28,3 km altında, Slab2 belirsizliğinin (± 23,5 km) dışında kaldığından büyük olasılıkla dalan levhanın içindedir.

Kurum ürünü USGS STREC tektonik sınıflaması (ShakeMap sürüm 11, 11.10.2026) olayı dalma-batma bölgesinde saymaktadır (olasılık %100). Olayın Mww moment tensörü ile STREC sınıflamasının levha yüzeyine uyan arayüz bindirmesi arasındaki Kagan açısı (Kagan, 1991) 63,6°'dir (0° özdeş mekanizma demektir).

3 Veri ve yöntem

Katalog, olay merkezli kutuda 11.08.2021 – 27.10.2026 döneminde kaydedilmiş 4.626 olaydan oluşmaktadır. Sorgu penceresinin nominal sonu 08.11.2026 tarihidir ve pencere üretim anında henüz dolmamıştır; olay oranları üretim anına kadar geçen 1.903 günle (5,2 yıl) hesaplanmıştır. Kayıtların kurum dağılımı: ISC 4.595, USGS 16, EMSC 10, GFZ 5. Büyüklük türü dağılımı: ML 4.543, mb 69, Mw 13, MS 1. Çalışma alanı 157,5 × 157,0 km (≈ 24.700 km²) boyutundadır; alan, küresel yaklaşımla hesaplanmıştır (1° boylam = 111,32·cos φ km; 1° enlem = 110,574 km; φ = kutu orta enlemi). Kutunun köşeleri 4,150°K–5,570°K ve 76,970°B–75,550°B koordinatlarındadır. Katalog kayıtlarının %99'u ISC kaynağından gelmektedir ve bu, kataloğa en çok kayıt veren kurumdur. ISC gözden geçirilmiş bülteni gerçek zamanın yaklaşık 24 ay gerisinden yayımlanmaktadır (International Seismological Centre, t.y.); buna göre pencerenin yaklaşık son 24 ayında bu kaynağın katkısı gözden geçirilmemiş kurum bildirimlerinden oluşmaktadır. Bu bölüm önceki dönemle aynı tamlıkta değildir; ona ait olay oranları ve tamlık büyüklüğü alt sınır olarak okunmalıdır. Bu rapor, ana şoktan 78 gün sonra hazırlanmıştır; olay sonrası katalog verisi bu süreyle sınırlıdır. Katalog sorgusu 27.10.2026 tarihinde çalıştırılmıştır; sonraki güncellemeler sayıları değiştirebilir.

Şekil 3a–3d: A–A′ kesiti, çalışma kutusundaki olayların ana eksen boyunca 159,7 km'lik (%95) yayılımını göstermektedir; kesitteki odakların derinlik bandı (%2,5–97,5) 0,0–131,8 km'dir (tam katalog ortancası 56,0 km; Şekil 3a). Bulutun uzama oranı (uzun kenarının kısa kenarına oranı) 1,17, çalışma kutusunun en-boy oranı 1,00'dır; bulutun uzama oranı kadrajınkini belirgin biçimde aşmadığından (iki oranın oranı 1,17) ölçülen uzama büyük ölçüde kadrajın geometrisidir ve yapısal bir uzama iddiası kurulmamıştır (Şekil 3b). Dik kesitteki dağınıklık, gerçek zon kalınlığı ile konum hatasının toplamıdır ve ikisi bu veriyle ayrıştırılamaz. Derinliğe göre renklendirilmiş dış merkez haritası, sığ ve derin etkinliğin mekânsal olarak ayrışıp ayrışmadığını gösterir; derinliği bilinen 4.626 kaydın 351 tanesi 10 km ve daha sığ, 4.275 tanesi daha derindir (tam katalog; Şekil 3c). Derinlik değerleri kurum çözümlerinden geldiği için bu okuma konum kalitesiyle sınırlıdır ve haritadaki renk, histogramdaki tepe ile birlikte okunmalıdır. Dış merkezler oluş zamanına göre renklendirilerek etkinliğin kadraj içinde nasıl dolduğu gösterilmektedir (4.626 olay; ilk–son olay arası 1.902 gün; Şekil 3d). Ağırlık merkezinin zaman içindeki yer değiştirmesi sismisite göçü bölümünde ölçülmüştür; bu panelde bir model oturtması yapılmamış, doğrusal/difüzif ayrımına gidilmemiştir. Çalışma kutusu yayılımının geometrik ölçüleri Tablo 3'te, derinlik dağılımının ölçüleri Tablo A1'de, çalışma alanındaki adlandırılmış diri fay izleri Tablo A2'de verilmiştir.

Birleşik katalog okunurken veri tabanı değiştirilmeden bir onarım uygulanmıştır: aynı kurumun birbirinden 60 s'den uzak iki ayrı olay kimliğini taşıdığı hâlde birleştirmede tek kayda indirgenmiş satırlar ayrı olaylara bölünmüştür. Bu onarım pencereye 21 olay eklemiştir; hiçbiri ana şoktan sonra değildir. Çapraz-kaynak kopyaları (1) Δt ≤ 20 s, Δkonum ≤ 70 km ve ΔM ≤ 0,5 ya da (2) Δt ≤ 5 s ve Δkonum ≤ 60 km (büyüklük ölçüsü farkı gözetmeksizin) ölçütüyle tekilleştirilmiş, 21 kayıt düşürülmüştür; çakışan kayıtlarda temsilci, kurum önceliği (genel sıra: USGS, EMSC, GFZ, AFAD, KOERI, ISC, INGV; kümede Türkiye kaydı varsa ulusal ağ önce), moment büyüklüğü tercihi ve en yüksek büyüklük değeri sırasıyla seçilmiştir. Tüm istatistikler tekilleşmiş katalog üzerinde hesaplanmıştır. Çalışma olayının kendisi için bu sıra uygulanmamıştır: birleşik veri tabanında olayın temsilci kaydı (ISC) veri tabanının birleştirme aşamasında seçilmiştir ve yukarıdaki tekilleştirme önceliğinden bağımsızdır; bu çalışmada olayın hiposantrı ve büyüklüğü için otorite kurumun (USGS) çözümü benimsenmiştir (iki dış merkez arasındaki fark 10,4 km). Kendi hizmet bölgesi dışında kalan bölgesel ağların tek kaynaklı kayıtları (uzak ağ kayıtları; M ≥ 2,0) ayrı bir kuralla ele alınmıştır: en az iki kurumun bildirdiği bir olayla Δt ≤ 35 s, Δkonum ≤ 300 km ve büyüklük farkı −0,5 ile +1,5 arasında eşleşen 1 kayıt o olayın kopyası sayılmıştır. Eşi bu ölçütlerle katalogda bulunamayan 1 uzak ağ kaydı aynı ölçütle USGS ComCat olay hizmetinde de aranmış; gözden geçirilmiş bir USGS çözümüyle eşleştiği için katalogda bu USGS çözümüyle tutulmuştur (USGS ComCat, U.S. Geological Survey, 2017; gözden geçirilmiş çözüm; sorgu tarihi 27.10.2026). Böylece sorgudan dönen 4.648 kayıttan 22'si ayıklanmış ve çözümleme 4.626 olayla yapılmıştır. Bu çalışmada benimsenen büyüklük, hiposantrı veren kurumun (USGS) kendi büyüklüğüdür: Mww 7,4 (moment büyüklüğü sınıfı). Öteki kurumların bildirdiği büyüklükler olay künyesi bölümünde karşılaştırılmıştır; farklı ölçeklerdeki değerler aynı fiziksel niceliği ölçmediğinden tek bir yayılım istatistiğinde toplanmamıştır. Moment ve enerji toplamlarında büyüklük türleri arasında ampirik dönüşüm uygulanmamıştır: moment türü büyüklük taşıyan 14 kayıt gerçek sismik momentle, öteki 4.612 kayıt ise katalog büyüklüğü moment büyüklüğü sayılarak hesaplanan nominal değerle toplanmıştır; nominal toplamlar bu etiketle verilmiştir.

Şekil 4a ve 4b: Düşey yayılımın uzun yatay kenara oranı 0,83'tür; yatay yayılım düşey yayılımı aşmaktadır (Şekil 4a). Bloktaki yoğunlaşmalar, etkinliğin tek bir düzlem üzerinde mi yoksa birden çok parça üzerinde mi geliştiğini görsel olarak ayırt etmeye yarar; kesitlerdeki iki boyutlu izdüşümde üst üste düşen kümeler burada ayrışabilir. USGS NEIC (ComCat) kataloğunda ana şoktan sonraki dönemde kutuda 17 olay vardır; bunların 0 tanesi kurumun sabit derinlik değerlerindedir (Şekil 4b).

Şekil 5a–5d: Dış merkez koordinatlarının zaman serisi, harita gösteriminde üst üste düşen olayları zaman ekseninde ayırır (Şekil 5a). Kuzey–güney ve doğu–batı bileşenleri kutu merkezine göre kilometre cinsinden aynı ölçekte verilmiş, eğilim doğrularının eğimi m/gün cinsinden yazılmıştır. Kesikli düşey çizgi çalışma olayının anını işaretler. Kümülatif sayım ve moment eğrileri birlikte okunur (Şekil 5b). Gözlenen pencere boyunca (1.903 gün) ortalama etkinlik oranı 2,4 olay/gün düzeyindedir. Kümülatif ışınan enerji basamakları, toplam boşalımın kaç olaya dağıldığını gösterir (Şekil 5c). Pencerede ışınan toplam enerji 1,14×10¹⁶ J'dür (nominal toplam; katalog büyüklüklerinden). Büyüklüğü M ≥ 6,4 olan 1 olay bu toplamın %99,3 kadarını üretmektedir. Bekleme süresi serisi, ardışık olaylar arasındaki zaman farkını olay sırasına göre verir (Şekil 5d). Ortanca bekleme süresi 3,7 saat düzeyindedir (tam katalog); bu değerin onda birinden kısa 592 aralık ölçülmüştür (4.625 aralıkta); bu sayı Poisson (üstel bekleme) beklentisinin (309,7) üstündedir (binom P(X ≥ 592) < 0,001) ve tetiklenmiş etkinlikle uyumludur. USGS artçı deprem kestiriminin (OAF) pencere ve büyüklük eşiğine göre olasılıkları Tablo 4'te, pencere ile arka plan döneminin kıyası Tablo 5'te, raporlanmayan çözümlemeler ve eleme gerekçeleri Tablo A3'te, çekince düşülen çözümlemeler ve çekince gerekçeleri Tablo A4'te, çapraz-kaynak tekilleştirmede birleştirilen kayıt kümeleri ve tolerans duyarlılığı Tablo A5'te verilmiştir.

Koordinatlar WGS84 datumundadır; derinlikler deniz seviyesine göre pozitif aşağı verilmiştir ve kurum çözümlerinden olduğu gibi alınmıştır (topografyaya indirgeme yapılmamıştır). Konum kalitesi alanları — varış artığı RMS, azimut boşluğu, faz sayısı, yatay ve düşey konum belirsizliği (ERH/ERZ), en yakın istasyon uzaklığı — birleşik katalogda taşınmadığından katalog genelinde bir kalite filtresi uygulanamamıştır. Çözüm kalitesinin tek görünür izi sabit-derinlik atamasıdır (0/5/10/33 km toplamı: kayıtların %5'i, 209/4.626); derinlik istatistiklerinin bu kayıtlar dışlanmış hâliyle de verilmesinin nedeni budur. Küme geometrisi, faya-uzaklık sınaması ve derinlik histogramı bu sınırla okunmalıdır.

Tamlık büyüklüğü Mc, üç ölçütün verdiği eşiklerin en büyüğü olarak benimsenmiştir: azami eğrilik (+0,2 düzeltmeyle), uyum iyiliği (gözlenen dağılımın en az %90 oranında üstel yasayla modellenebildiği eşik; Wiemer ve Wyss, 2000) ve b-kararlılığı (ardışık 5 eşik değerinde, her biri en az 50 olayla kestirilen b'nin kararlı kaldığı eşik; yöntemlerin karşılaştırması için Woessner ve Wiemer, 2005). Pencere kataloğunun tamamında eşiği azami eğrilik ölçütü belirlemiştir: Mc = 1,7. Pencere olay öncesi ve sonrası dönemlerde farklı tamlıkta olduğundan raporlanacak (birincil) b değeri olay öncesi dönemden kestirilir; bu dönemde eşiği b-kararlılığı ölçütü belirlemiştir: Mc = 1,7 (olay öncesi dönemin b değeri aşağıdaki kuyruk ölçütüyle raporlanmamıştır). b-değeri bu eşiğin üzerindeki olaylardan en büyük olabilirlik kestiricisiyle (Aki, 1965), eşik Mc − ΔM/2 kutulama düzeltmesi (Utsu, 1966) uygulanarak hesaplanmıştır. b değerlerinin belirsizliği için 3 kestirim hesaplanır (Shi ve Bolt, 1982; Aki, 1965; yeniden örnekleme) ve en büyüğü benimsenir; yeniden örneklemede (bootstrap) Mc ve b birlikte yeniden kestirilir. Tamlık büyüklüğü ölçütlerinin sayısal eşikleri bu çalışmanın işletimsel seçimleridir. b değerinin raporlanması ayrıca büyüklük–frekans dağılımının üst kuyruğunda sınanmıştır: yasadan beklenen olay sayısının en az 1 olduğu, 0,5 birim aralıklı büyüklük eşiklerinde bu sayı katalogda gözlenen olay sayısıyla binom olasılığı üzerinden karşılaştırılmış; en küçük olasılık 0,01'in altındaysa b raporlanmamıştır (işletimsel ölçüt).

Şekil 6a ve 6b: Modelde ortalama kırılma hızı 1,28 km/s, ortalama yükselme süresi 11,3 s'dir (Şekil 6a). Arama penceresindeki zaman sınıfları (ana şoktan önce, ana şok) çözümün yalnız ana şoka göre zamanını bildirir ve bir pencere kuralından gelir; ana şoktan önceki bir çözümün öncü deprem olduğu anlamına gelmez (Şekil 6b). Mekanizma dizisi Tablo 6'da, USGS moment tensörü çözümlerinin karşılaştırması Tablo 7'de, kayma modellerinin kaynak parametreleri Tablo 8'de verilmiştir.

Olayın moment tensörü kurum çözümüdür (kurum ürünü: Global CMT; Ekström vd., 2012); bölgesel mekanizma popülasyonu GCMT kataloğundandır (bu depremin dizisine ait çözümler kurum ürünü: Global CMT kataloğu; geçmiş olayların çözümleri veri).

Dizi sınıflaması çalışma olayının kendi dizisine uygulanmıştır; dizi, çalışma olayı ile olaydan sonraki 78 gün içinde 79 km yarıçaplı Gardner–Knopoff uzay penceresine (Gardner ve Knopoff, 1974) düşen olaylardan oluşur. Dizi sınıflaması ölçütü şöyledir: dizinin en büyük iki olayı arasındaki büyüklük farkı ΔM ≤ 0,3 ise çift deprem, ΔM > 0,3 ve çalışma olayının dizi momentindeki payı ≥ %50 ise ana şok–artçı dizisi, bu iki koşul sağlanmazken en yakın komşu kümelenmiş bağ oranı (Zaliapin ve Ben-Zion, 2013a) > %50 ise sürü; koşullar sağlanmazsa dizi sınıflanmamıştır. Dizi sınıflamasının eşikleri literatürden alınmamıştır; bu çalışmanın işletimsel ölçütleridir. Büyüklük farkı ve moment payı katalog büyüklüklerinden hesaplanmıştır.

Arka plan dönemi olarak çalışma penceresinin başlangıcından geriye uzanan ve onunla örtüşmeyen 5 yıllık pencere (12.08.2016 – 11.08.2021) aynı kutu ve eşikle ayrıca sorgulanmış (4.926 kayıt), pencere istatistikleri bu tabanla kıyaslanmıştır.

Diri fay verisi GEM Global Active Faults Database katmanından alınmıştır (Styron ve Pagani, 2020). Katmanın çalışma kutusuna düşen parçaları sürekli izlere birleştirilmiş ve kutudaki 10 izin tümü haritalarda çizilmiştir; fay çizelgesi için aynı adı taşıyan parçalar ayrıca 1 km toleransla uç uca birleştirilmiş, elde edilen 10 izin (7 farklı ad) en uzun 8'i 6 ad altında çizelgede listelenmiştir; öteki iz veri tabanında adsızdır. Şekillerdeki harita kadrajları eş-dikdörtgen (equidistant cylindrical) izdüşümündedir: standart paralel kutunun orta enlemi olan 4,86°K'dir ve harita ölçeği iki eksende eşit tutulmuştur; şekillerdeki tek ölçek çubuğu bu koşulla geçerlidir. Boylam ölçeğinin sapması kutunun kuzey ve güney kenarlarında ters işaretlidir ve en çok %0,1'dir. Altlık karoları Web Mercator karolarından üretilip aynı dikdörtgene indirgenmiştir; altlık ölçülen bir nicelik taşımaz, yalnız coğrafi bağlam verir.

Raporda USGS ComCat'te bu olay için yayımlanmış ShakeMap, “Did You Feel It?” topluluk şiddeti (DYFI), PAGER, yer yenilmesi, moment tensörü, sonlu fay modeli, artçı deprem kestirimi (OAF), olay özeti ve etki özeti ürünleri kullanılmıştır (U.S. Geological Survey, 2017); her ürünün yayım tarihi ve biliniyorsa sürümü ilgili tümcede verilmiştir. USGS ürünleri arasında girdi uyumsuzluğu vardır: PAGER ve yer yenilmesi kestirimleri güncel köken çözümünden ya da güncel ShakeMap sürümünden önceki girdilerle hesaplanmıştır; bu durum ilgili tümcelerde ürünün kendi beyanıyla belirtilmiştir. Kaynak parametreleri ve kosismik yer değiştirme hesapları için birincil sonlu fay kayma modeli olarak USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 kullanılmıştır.

Yer hızının uzay ve zaman içindeki dağılımı, raporun kırılma çözümlemesinde benimsenen kinematik kaynakla (kaynak: us6000tjl2) kendi dalga alanı hesabımızla 3B ortamda kurulmuştur; kayma, kırılma zamanları ve yükselim süreleri bu kaynaktan alınmış, kırılma kendiliğinden hesaplanmamıştır. 3B ortamda hesap, CRUST1.0 kabuk modeliyle (Laske vd., 2013) Seismo Lab'in kendi 3B sonlu farklar çözücüsüyle yapılmıştır: kademeli ızgarada hız–gerilme biçimi (Virieux, 1986) kullanılmış, kinematik kaynak gerilme hızı terimi olarak ızgaraya eklenmiştir (Graves, 1996); sönüm, bellek değişkenleriyle hesaba katılmıştır (Day, 1998) ve Q değerleri bu olay için ölçülmemiş, varsayılmıştır; ortamda kayma dalgası hızına 2,571 km/s taban uygulanmıştır; sonuç ≤0,5 Hz bandını temsil eder. Yüzey ızgarası 111 × 109 düğüm ve 2,0 km aralıklıdır; PGV her düğümde hız vektörünün büyüklüğünün zaman içindeki en büyük değeridir. Hesabın bütün çıktıları MODEL çıktısıdır, gözlem değildir; ivme-ölçer ya da hız-ölçer kayıtlarının yerine geçmez.

4 Olay künyesi, konum güvenilirliği ve büyüklük mutabakatı

10.08.2026 tarihinde 12:34:28 UTC'de San José del Palmar (Kolombiya) yerleşiminin yaklaşık 5 km güney-güneybatısında, 4,8601°K, 76,2558°B koordinatlarında (USGS çözümü), odak derinliği 116,1 km (konum çözümüyle belirlenmiş) olan Mw 7,4 büyüklüğünde bir deprem kaydedilmiştir. Pencere kataloğunda, M ≥ 3,0 büyüklüğünde ve en az iki kurumun çözdüğü 47 olayda farklı kurum çözümleri arasındaki dış merkez farkının ortancası 9,4 km, yüzde doksanlık değeri 26,4 km olarak ölçülmüştür (aynı olaya ait çözümleri eşleştirme toleransı 70 km); bu ölçü kurumlar arası farktır, bir konum hatası kestirimi değildir ve eşleştirme toleransına koşulludur. Odak derinliği kurum çözümlerinde 103,3 ile 116,1 km arasında değişmektedir; olayın moment tensörü sentroid derinliği 107,0 km'dir; bu değerlerin tümü ara derinlik sınıfına düşer (70–300 km). Uzak ağ çözümleri (INGV; derinlik 93,4 km · GSRAS; derinlik 110,0 km) bu karşılaştırmaya katılmamıştır. Olayın katalog kaydı GFZ, EMSC, USGS, INGV, GSRAS ve ISC çözümlerinin birleştirilmesiyle oluşmuştur; benimsenen hiposantr USGS çözümüdür. Moment ölçeğindeki 3 kurum kaydı Mw 7,4–7,5 aralığındadır (en büyük fark 0,1 birim); GCMT moment büyüklüğü Mw 7,50 olarak verilmektedir. Aktarılmış çözüm (ISC Mw 7,4; GFZ çözümünün aktarımı) başka bir kurumun çözümünü yinelediğinden ayrı kurum ölçümü sayılmamıştır. Uzak ağ çözümleri (INGV Mwpd 7,7; GSRAS mb 7,0) derinlik karşılaştırmasında olduğu gibi büyüklük karşılaştırmasına da katılmamıştır. Konum çözümünün yayımlanmış kalite ölçüleri şunlardır: varış artığı RMS = 0,91 s, azimut boşluğu 33°, istasyon/faz sayısı 151, en yakın istasyon 168 km (çözüm durumu: gözden geçirilmiş). Çözümün %90 güven elipsinin yarı eksenleri 9,10 × 7,99 km'dir (büyük eksen azimutu 111°); derinlik belirsizliği %90 güven düzeyinde ±4,48 km'dir. Kurumun ayrıca verdiği 6,54 km'lik yatay belirsizliğin güven düzeyi belirtilmemiştir. Biçimsel belirsizlikler ve ikincil azimut boşluğu bu çalışmanın işletimsel eşikleriyle (yatay ve derinlik hatası ≤ 5/10/20 km, ikincil azimut boşluğu < 120/160/180°; yerel ağ ölçütleri bölgesel ve telesismik çözümlere uygulanmaz) sınıflandığında çözüm B notunu almaktadır (A, B ve C notları eşiklerin sırasıyla birinci, ikinci ve üçüncü değerlerine karşılık gelir). RMS tek başına konum kalitesi ölçüsü değildir. USGS geoserve yer hizmetine göre (sorgu 27.10.2026) olayın Flinn–Engdahl bölgesi Kolombiya (bölge no 103) olarak verilmektedir; USGS'in güncel köken çözümüne göre dış merkez Kolombiya'daki San José del Palmar'ın yaklaşık 5 km güney-güneybatısında, Ansermanuevo'nun yaklaşık 30 km batı-kuzeybatısında ve Toro'nun yaklaşık 34 km kuzeybatısında yer almaktadır; uzaklık ve yönler bu çalışmada hesaplanmıştır. USGS ComCat'te bu olay için 2 moment tensörü çözümü yayımlanmıştır (U.S. Geological Survey, 2017): Mww çözümü Mw 7,4 (merkez derinliği 120,5 km, çift kuvvet payı %87) ve Mwc çözümü Mw 7,5 (merkez derinliği 102,2 km, çift kuvvet payı %74); ComCat'in tercih ettiği çözüm Mww çözümüdür; çözümlerin moment büyüklükleri Mw 7,4–7,5 aralığında ve merkez derinlikleri 102,2–120,5 km aralığında kalır; çözümlerin en son güncellemesi 11.10.2026 tarihlidir. USGS'in köken çözümü ilk yayımından bu yana 3 kez güncellenmiştir; son çözümde ilk çözüme göre dış merkez 8,9 km kaymış ve derinlik 9,1 km artmıştır; ShakeMap'in tepe şiddeti ilk sürümde MMI 7,0, son sürümde MMI 8,2 olarak verilmiştir; PAGER genel uyarı düzeyi ilk verilen uyarıda turuncu, son sürümde kırmızı olarak verilmiştir (ComCat sürüm geçmişi, sorgu 27.10.2026). Olay için 4 kurumun moment tensörü çözümü karşılaştırılmıştır: USGS NEIC W-fazı Mww 7,4 (skaler momentten Mw 7,41; çift kuvvet dışı bileşen %13; düğüm düzlemi 124°/59°/159°); Global CMT Mw 7,5 (çift kuvvet dışı bileşen %18; düğüm düzlemi 125°/46°/162°); SC4, EMSC akışı Mw 7,6 (skaler momentten Mw 7,63; çift kuvvet dışı bileşen %49; düğüm düzlemi 133°/31°/170°); AUST, EMSC akışı Mw 7,6 (skaler momentten Mw 7,57; çift kuvvet dışı bileşen %45; düğüm düzlemi 222°/78°/49°). USGS NEIC çözümü başvuru alındığında işletimsel eşikleri (Kagan açısında 30° ve büyüklükte 0,1 birim) aşan farklar şöyledir: Global CMT için Mw farkı +0,10; SC4, EMSC akışı için Mw farkı +0,20; AUST, EMSC akışı için Mw farkı +0,20; OCA için Kagan açısı 88,9° ve Mw farkı −0,20; Kagan açısı iki çift kuvvet çözümü arasındaki en küçük dönmedir (Kagan, 1991). Kurumların yayımladığı hiposantr derinlikleri 103–116 km arasındadır (USGS 116 km, EMSC 103 km, GFZ 104 km, ISC 104 km); sabit derinlik adayı olmayan ve kökeni başka kurumdan alınmamış çözümler, USGS, EMSC, GFZ ve ISC, 103–116 km aralığını verir. Birincil kayma modeli USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 ters çözüm hiposantrını 125 km derinliğe yerleştirir. Moment tensörü sentroid derinlikleri (GCMT 107 km, SC4 12 km, AUST 90 km, OCA 95 km, USGS 121 km) moment merkezini gösterir ve hiposantr derinliğinin yerine kullanılmamıştır.

Şekil 7a ve 7b: Olayın moment tensörü şekilde izotropik payın sıfır olduğu yatay eksen üzerindedir; bu konum Global CMT çözümünün deviatorik kısıtından gelir, izotropik payın ölçümü değildir (Şekil 7a ve 7b). Bölgedeki 19 Global CMT çözümünün ortanca çift kuvvet payı %82,1 olup 4 çözümde bu pay %50'nin altında, 10 çözümde %80 ve üzerindedir. Ayrışım kaynağın türünü betimler; büyüklük, hasar ya da izleyen etkinlik hakkında bilgi taşımaz.

Şekil 8a ve 8b: Moment merkezi model hiposantrının güneybatı yönünde yaklaşık 54 km uzaklıktadır (Seismo Lab hesabı; model yamalarından; Şekil 8a). Şekilde 5 adet M ≥ 4,7 artçı gösterilmiştir. USGS NEIC us6000tjl2 (ürün tarihi 14.08.2026) yamaları kesitte 82–145 km derinlikleri arasında uzanır (Şekil 8b).

Şekil 9: Toplam kaymanın yarısı 45 s'de açığa çıkmıştır (model çıktısı; Şekil 9).

5 Kaynak fiziği: sismik moment, enerji ve gerilme düşümü

Sismik moment M₀ = 2,267×10²⁰ N·m'dir (Mw 7,50; GCMT skaler momenti). Bu büyüklükten log₁₀E = 1,5·Mw + 4,8 bağıntısıyla türetilen nominal ışınan enerji E ≈ 1,1×10¹⁶ J'dür; değer Kanamori (1977) varsayımına (E/M₀ ≈ 5×10⁻⁵) dayanır ve ölçülmüş bir ışınan enerji değildir. USGS sonlu fay modelinin (sürüm 1; gözden geçirilmiş ürün; 14.08.2026) moment hızı fonksiyonunda birikimli momentin %5'ine modelin kökeninden 30,2 s, %95'ine 53,8 s sonra ulaşılmıştır; aradaki süre (moment salınımının %90'ının gerçekleştiği süre) 23,6 s'dir ve moment hızı en büyük değerine (2,2×10¹⁹ N·m/s) 52,0 s'de ulaşmıştır. USGS sonlu fay modelinde toplam sismik moment M₀ = 1,72×10²⁰ N·m'dir (Mw 7,42) ve yamaların ortalama yükselme süresi 11,3 s'dir; model sonlu fay ters çözüm algoritmasıyla (Ji vd., 2002) kurulmuştur ve değerleri ölçüm değil model çıktısıdır. USGS sonlu fay modelinde (sürüm 1, 14.08.2026) ters çözüm için kurulan model düzlemi 150 × 66 km'dir ve 275 yamaya bölünmüştür; bu boyut kırığın kendisi değil, kaymanın arandığı alandır; modelde en büyük kayma 4,0 m, ortalama kırılma hızı 1,28 km/s'dir. Gerilme düşümü, USGS sonlu fay modelinin etkin kırık boyutlarıyla (L = 102 km, W = 30,0 km) ve doğrultu atımlı dikdörtgen fay bağıntısıyla (Kanamori ve Anderson, 1975) Δσ = C·M₀/(W²·L) biçiminde, kırığın üst kenar derinliği (88,0 km) gözetilerek (C = 1,27; üst kenarı gömülü düşey doğrultu atımlı fay ile serbest yüzeydeki görüntüsünün oluşturduğu iki eş doğrusal çatlağın düzlem dışı çözümünden bu çalışmada türetilmiştir) Δσ ≈ 3,1 MPa olarak kestirilmiştir; üst kenar bu çalışmada kabuk tabanı için alınan işletimsel 40 km eşiğinden derin olduğundan yüzeye ulaşan kırık sınırı (C = 2/π) bu kırıkta gerçekleşmez ve değer derine gömülü kırık sınırıyla (C = 4/π) aynıdır. Etkin kırık boyutu, ortalama kayması bütün modelin ortalama kaymasının %30'undan küçük kenar satır ve sütunları atılarak kurulmuştur (Somerville vd., 1999). Wells ve Coppersmith (1994) ölçeklemesinin boyutları bu olayda seçenek olarak kullanılmamıştır: bağıntıların veri kümesi yalnız hiposantrı 40 km'den sığ, kıtasal ortamdaki levha sınırı ve levha içi depremlerinden oluşur (olayın hiposantr derinliği 116,1 km) ve dalma-batma zonlarıyla ilişkili depremleri, levha arayüzündekileri de dalan okyanusal levha içindekileri de dışlar; olay dalan levha içi sınıfındadır. Duyarlılık sınamasında eşdeğer alanlı dairesel çatlak (R = 31,2 km; GCMT M₀ = 2,27×10²⁰ N·m) 3,3 MPa ve aynı dörtgenin, kayma modeli düzleminin eğimini (72°) taşıyan fay olarak yarı uzayda sınır eleman çözümü (C = 1,27) 3,1 MPa vermektedir. Birincil kestirimle birlikte incelenen 3 seçeneğin tümünde nokta değer 3,1–3,3 MPa, aralığın sınırları 3,1–3,3 MPa arasında kalmaktadır. Bu aralık yalnız incelenen seçeneklerin yayılımıdır: USGS sonlu fay modeli dışındaki kayma modelleri ve USGS ShakeMap kırık çokgeni bu aralıkta sınanmamıştır; aralık bu nedenle kırık boyutu belirsizliğinin tamamını göstermez.

Sonlu fay modellerinde kırılmanın geometrisi şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için etkin kırık 102 × 30 km. En büyük kaymanın %10'unu aşan yamaların, yama doğrultularının moment ağırlıklı ortalaması olan eksene izdüşüm aralığına bir yama boyu eklenerek ölçülen uzanımı şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için 102 km, derinlik aralığı 88–111 km; eksen tek doğrultu olduğundan eğri izli modelde bu uzanım ızgara ya da etkin kırık uzunluğuyla aynı nicelik değildir. Sonlu fay modeli bulunduğundan kırığın boyutu ve süresi bu metinde ampirik ölçekleme bağıntılarından değil, sonlu fay modellerinden verilmiştir. Moment tensörü çözümlerinin kaynak süreleri ayrı tanımlıdır: USGS W-fazı çözümünün üçgen kaynak zaman işlevinin süresi 25 s, yarı süresi 12,5 s; GCMT çözümünün iki kat yarı süresi 27,6 s; bu süreler sonlu fay modelinin moment hızı süresiyle aynı nicelik değildir. Etkin kırık alanına eşit alanlı dairesel çatlak bağıntısıyla (Eshelby, 1957) hesaplanan gerilme düşümü şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için 2,48 MPa, çatlak yarıçapı 31,2 km, modelin kendi momentiyle (M₀ = 1,72×10²⁰ N·m); aynı yarıçaplı eşdeğer daire GCMT momentiyle (M₀ = 2,27×10²⁰ N·m) 3,26 MPa verir; iki değer arasındaki fark yöntemden değil M₀ farkından gelir (Δσ M₀ ile doğrusal ölçeklenir), bölümde daha önce verilen birincil gerilme düşümü kestirimiyle aynı nicelik değildir. USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 ters çözümüne 76 telesismik cisim dalgası kaydı girmiştir; tsunami (DART) kayıtları bu modelde kullanılmamıştır.

Şekil 10: Seçilen modelde gerilme artışı gösteren hücrelerin %98,9'u büyük kaymalı hücrelerin (kayma ≥ tepe kaymanın %15'i; Δσ_A alanı) dışındadır (model çıktısı; Şekil 10).

Yamalar, yama doğrultularının moment ağırlıklı ortalaması olan eksene izdüşürüldüğünde hiposantrın doğrultu boyunca iki yanına düşen moment paylarından baskın olanı şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için %90,2, baskın yan güneybatı, moment ağırlık merkezinin eksene izdüşümü hiposantrdan 53,6 km; bu ölçüyle kırılma tek yönlü sınıfındadır, işletimsel eşikler tek yönlü için %80 ve üstü, baskın yönlü için %60–80 aralığıdır. Moment tensörü sentroidi dış merkezin GCMT çözümünde 14,8 km kuzeybatısında ve USGS W-fazı çözümünde 32,3 km güneyinde yer alır. USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için modelin kırılma zamanlarından ölçülen kırılmış alanın %90 yüzdelik uzanımı güneybatı yönünde ilk yaklaşık 18 saniyede yaklaşık −0,1 km/s, ardından yaklaşık 2,2 km/s hızla büyümüş ve büyümesi kırılmanın başlangıcından 60 saniye sonra hiposantrdan yaklaşık 81,3 km'de durmuştur. %90 yama yeniden örnekleme aralıkları ilk evre hızı için −0,14–0,15 km/s, ikinci evre hızı için 2,12–2,36 km/s ve hız değişim anı için 17,5–20 s'dir; uzanım, kayması en büyük kaymanın %10'unu aşan ve o ana dek kırılmış (enterpole edilmiş kırılma zamanına göre) bölgenin bu yöndeki yatay izdüşümünün %90 yüzdeliğidir, kırılma önünün kendisi değildir ve düzgün genişlikte tek yönlü ilerlemede ön hızının yaklaşık %90'ını verir; aralıklar yamaların yeniden örneklenmesindendir, model belirsizliği değildir; değerler model çıktısıdır (doğrultu boyunca hücre 6 km, örnekleme adımı 5 s, tek adımın hız çözünürlüğü ≈ hücre / adım = 1,2 km/s). Kırılma önü uzaklık–zaman panosundaki ölçü ise ayrıdır: eşzaman bandı kırılma önü, her zaman adımında yeni kırılmaya başlayan bölgenin önüdür ve birikimli kırılmış alanın uzanımı değildir; aynı iki evre kapısıyla bu ölçü iki hız evresi vermiştir (ilk yaklaşık 20 saniyede sıfırdan ayırt edilemeyen bir hız, ardından yaklaşık 2,7 km/s) (model çıktısı). Modellerde en büyük kayma ve yeri şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için 3,98 m, modelin hiposantrının 72,7 km güneybatısında, yaklaşık 96,5 km derinlikte. Kayması olayın ortalama kaymasını aşan yamaların doğrultu boyunca uzanımı şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için ortalama kayma 0,83 m, bu eşiği aşan momentin %10–90 aralığı 65 km, uç uca uzanım 102 km, derinlik 88–111 km, momentin %69 kadarı; ortalama kayma her modelde sismik momentin, kenarları kırpılmış etkin kırık alanı (Somerville vd., 1999) ile modelin kendi momentiyle tutarlı kayma modülünün — μ_eff = ΣM0 / Σ(kayma·alan); USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 68 GPa — çarpımına bölümüdür, aralık yamaların doğrultu eksenine izdüşümünün moment ağırlıklı yüzdelikleri, uç uca uzanım ise izdüşüm aralığına bir yama boyu eklenerek ölçülmüştür. Modelin hiposantrına en yakın yamadaki kayma şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için 0 m, en büyük kaymanın %0 kadarı, en büyük kaymanın hiposantra uzaklığı 72,7 km; işletimsel ölçüt oranın en çok 0,3, uzaklığın en az 50 km olmasıdır. Momentin yama merkez derinliğine göre payları şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için 15 km'den sığda %0, 15–30 km'de %0, 30 km'den derinde %100.

Volkanların altında modelden hesaplanan kaya basıncı değişimi Şekil 11'de verilmiştir.

6 Odak mekanizması ve moment-tensör ayrışımı

GCMT moment tensörü çözümünün düğüm düzlemleri doğrultu/eğim/kayma açılarıyla 125°/46°/162° (NP1) ve 228°/77°/45° (NP2) olarak verilmektedir; kayma NP1 üzerinde ters bileşenli sağ yönlü doğrultu atım, NP2 üzerinde ters bileşenli sol yönlü doğrultu atım niteliğindedir. Çözümün moment büyüklüğü Mw 7,50'dir. Bu derinlikte mekanizma kabuk deformasyonu olarak değil, levha içi gerilmenin (aşağı-eğim çekme ya da sıkışma) ifadesi olarak okunur; ayrım dalan levha geometrisi olmadan yapılmamıştır. GCMT deviatorik moment tensörünün özdeğer ayrışımı %DC = 82,3, %CLVD = 17,7 vermektedir (lune boylamı γ = −4,6°; %ISO = 0 ve δ = 0 değerleri ölçüm değil, GCMT çözümünün deviatorik kısıtı gereğidir). Baskın makaslama bileşeni ve sınırlı deviatorik sapma tektonik depremler için olağan aralıktadır. Ayrışım olayın kendi GCMT çözümü (±180 s eşleşmesi) tensöründen hesaplanmıştır. Çalışma olayı çevresinde ayrıca bir mekanizma arama penceresi taranmıştır: çalışma olayından 180 gün öncesi ile 30 gün sonrası arasında, 180 km yarıçapta ve Mw ≥ 4,0 eşiğinde 3 çözüm bulunmuştur; 2 çözüm çalışma olayından önceki döneme, 1 çözüm çalışma olayının kendisine, 0 çözüm olaydan sonraki döneme aittir. Arama penceresi dizinin kendisi değildir: çözümlerin 2'si, çalışma olayının GCMT moment büyüklüğüyle (Mw 7,50) kurulan 82 km yarıçaplı Gardner–Knopoff uzay dairesi içindedir (artçı dizisi 79 km hiposantral yarıçapla sayılmıştır); dairenin dışında kalan çözüm çalışma olayından önceki Mw 5,35 çözümüdür (dış merkeze 85 km). Çözüm sayısı bu çalışmanın yorum için aradığı en az 5 çözümün altında kaldığından tip dağılımı ve kinematik tekdüzelik yorumlanmamıştır.

USGS sonlu fay modelinin (USGS NEIC) düzlemi NP2 düğüm düzlemine 6°, NP1 düzlemine 85° açıdadır (düzlem normalleri arasındaki açı); modelin iki düğüm düzleminde de denenip bu düzlemin seçildiği yükteki kayıtlardan doğrulanamadığından NP2 düzlemine yakınlığı bağımsız bir düzlem oyu sayılmamıştır; kaynak boyutuna dayanan hesaplarda bu geometri kullanılmıştır.

7 Koseismik yüzey deformasyonu: elastik model

Kosismik yüzey yer değiştirmesi USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 kayma modelinin yamalarından, homojen elastik yarı uzayda Okada (1985) yüzey çözümüyle ızgarada ileri hesaplanmıştır; bu çalışmada jeodezik ters çözüm yapılmamıştır, hesaplanan alanlar model çıktısıdır ve modellerin kendi ters çözümlerinde kullanılan katmanlı yer modeli bu hesapta yer almaz. 40 × 40 düğümlü kaba ızgarada en büyük yükselme, en büyük çökme ve en büyük yatay yer değiştirme şöyledir: USGS sonlu fay modeli us6000tjl2 için 0,04 m, 0,01 m ve 0,02 m; değerler düğüm değerleridir ve gerçek uç değerler düğümler arasında olabilir. Bu olay için ölçülmüş GNSS ya da InSAR yer değiştirmesi raporda bulunmadığından model sonucu gözlemle sınanmamıştır; bölümdeki değerler kayma modelinin elastik yarı uzaydaki karşılığıdır, ölçüm değildir.

8 Artçı dizisi istatistiği ve öncü retrospektifi

Ana şoku izleyen 78 günlük dönemde, 79 km yarıçaplı Gardner–Knopoff uzay penceresi (Gardner ve Knopoff, 1974; uzaklık 3B hiposantral uzaklıktır ve olaylar çalışma olayının derinlik sınıfıyla uyumlu alt katalogdan seçilmiştir) içinde 11 artçı kaydedilmiştir; bunların en büyüğü birleşik katalogda M 4,9 büyüklüğündedir, ancak bu kaydın USGS konumu (odağa 83 km) pencerenin dışında kalmaktadır ve USGS konumlarıyla pencere içindeki en büyük olay 10.08.2026 13:18:09 UTC'deki mb 5,0 olayıdır (odağa 26 km; USGS ComCat, sorgu 27.10.2026). Çalışma olayı bu dizinin toplam sismik momentinin %99,9 kadarını taşımaktadır ve birleşik katalogda izleyen en büyük kayıtla büyüklük farkı ΔM = 2,5 değerindedir (USGS konumlarıyla pencere içindeki en büyük olayla fark 2,4 olur; iki büyüklük farklı türlerden olduğundan bu değer yalnız yaklaşık bir kıyastır); dizi, bu çalışmanın işletimsel ölçütüyle (ΔM > 0,3 ve moment payı ≥ %50) ana şok–artçı dizisi olarak sınıflanmıştır. Omori–Utsu sönüm parametreleri bu dizi için raporlanmamıştır: artçı sayısı (n = 11) bu çalışmanın sönüm uydurması için aradığı alt sınırın (n ≥ 20) altındadır. Ana şoktan önceki 90 günlük pencerede 79,3 km yarıçapta 3 olay kayıtlıdır (pencerenin oranı 0,03 olay/gün; pencereden önceki dönemin aynı yarıçaptaki ortalama arka plan oranı 2,31 olay/gün); taban döneminin pencereye bitişik 19 adet 90 günlük kutusunun aşırı yayılımı (VMR = 130,2) hesaba katıldığında negatif binom iki taraflı p = 0,005 (Poisson P = 1,000, duyarlılık) ile etkinlik arka plandan istatistiksel olarak ayrıştığı ileri sürülmemiştir (azalış yönünde; ampirik sıra muhafızı p = 0,250 ≥ 0,05; 19 kutuyla). Öncü etiketi yalnızca ana şok gerçekleştikten sonra, geriye dönük konabilir. USGS artçı deprem kestirimi (OAF; yayın 26.10.2026 16:48 UTC; model: Epidemic-Type aftershock model, Bayesian Combination) en az bir M ≥ 5 deprem olasılığını bir hafta içinde %8,6 ve bir ay içinde %31 olarak vermektedir (U.S. Geological Survey, 2017); bu değerler USGS modeli kestirimidir, herhangi bir depremin zamanını ya da yerini belirtmez ve USGS yeni verilerle günceller.

Kırılmaya uzaklığa göre volkan altı basınç değişimi Şekil 12'de verilmiştir.

9 Bölgesel arka plan: sismisite ve tarihsel bağlam

Bu bölümdeki katalog istatistikleri ve tarihsel derleme derinlik ayrımı yapılmadan kurulmuştur (kutudaki kayıtların derinlik ortancası 56,0 km); değerler çalışma olayının (odak derinliği 116,1 km) derinlik sınıfına özgü değildir, bölgesel arka planı betimler. Yinelenme aralığı sayımı ise yalnız kendi tümcesinde belirtilen derinlik aralığındaki kayıtları kapsar. Olay öncesi dönemin b değeri raporlanmamıştır: uydurulan üstel yasa dağılımın üst kuyruğunu betimlememektedir (M ≥ 4,5 için yasadan beklenen olay sayısı 5,6 iken katalogda 16 olay bulunmaktadır; binom olasılığı < 0,001, bu çalışmanın işletimsel eşiği 0,01). Gerekçe ekteki raporlanmayan çözümlemeler çizelgesinde verilmiştir. Tarihsel eşik üstü kayıtlar, çalışma olayından önceki dönem için iki halkalı bir ölçütle derlenmiştir: 150 km yarıçapta M ≥ 6,0 (18 kayıt) ve 60 km yakın kuşakta ayrıca 5,0 ≤ M < 6,0 (16 kayıt); toplam 34 kayıt. Yakın kuşaktaki M ≥ 5,0 kayıtların sayısı 19'dur; bunların 3'ü M ≥ 6,0 büyüklüğündedir ve ilk ölçütte sayılmıştır. Derlemenin en büyük büyüklüğü M 7,2 olup bu büyüklükte 3 kayıt vardır; dış merkeze en yakını 1979 yılında, 7,5 km uzaklıkta gerçekleşmiştir. Derlemenin öteki büyük kayıtları şunlardır: 1991 M 7,2 (124 km); 2004 M 7,2 (134 km); 1938 M 7,0 (65 km); 1925 M 6,8 (121 km). Derlemenin dış merkeze 20 km'den yakın 4 kaydı şunlardır: 13.05.1965 mb 5,1 (1,1 km); 23.11.1979 M 7,2 (7,5 km); 08.06.1994 M 5,0 (12 km); 05.12.1982 mb 5,1 (16 km). M ≥ 7,4 olaylar 100 km yarıçaplı alanda çalışma olayından önce hiç gözlenmemiştir (127 yıllık gözlem süresi); bu nedenle ortalama yinelenme aralığı için yalnız bir alt sınır verilebilmektedir: en az 42 yıl (tek taraflı %95 güven düzeyi; kesin Poisson sınırı: Garwood, 1936). Sayım yalnız odağı 40 km'den derin depremleri kapsar. Kataloğun bu büyüklükteki tamlık başlangıcı saptanamadığından gözlem süresi kataloğun başından (1900) sayılmış ve katalog bu süre boyunca M ≥ 7,4 için tam varsayılmıştır; varsayım sınanamadığından değer, eksik erken dönem kayıtları ölçüsünde yanlı olabilir.

Çalışma kutusundaki sismisitenin yatay yayılımı 159,7 × 136,3 km boyutundadır (uzun × kısa eksen); olayların %95'i 0,0–131,8 km derinlik bandındadır (%2,5–97,5 yüzdelik); bandın tabanı bu çalışmada kabuk tabanı için alınan işletimsel 40 km eşiğinin altına uzandığından sismojenik kalınlık olarak yorumlanmamıştır.

10 Arka plan dönemi karşılaştırması

Arka plan döneminin b değeri, çalışma kutusunun tamamında ve pencereyle aynı tamlık eşiğinde (Mc = 1,7) kestirilmiştir: b = 0,95 ± 0,03 (N = 1.134; belirsizlik kestiricisi: Shi ve Bolt, 1982). Kıyasın hükmü yuvarlamaya duyarlı olduğundan iki dönemin değerleri aynı sayıda ondalıkla verilmiştir; pencere değeri bu duyarlıkla 0,82 ± 0,03 biçimindedir. Fark |Δb| = 0,13, birleşik belirsizlik 0,04 değerindedir; fark birleşik belirsizliğin iki katını (0,08) aştığından iki dönem b bakımından ayrışmaktadır (fark, birleşik belirsizliğin 3,1 katıdır). Birleşik belirsizlik yalnız örnekleme belirsizliğini taşıdığından bu ayrışma, b değerinde fiziksel bir değişimin kanıtı olarak yorumlanmamıştır. İki dönem zamanda örtüşmemektedir. Arka plan dönemi çalışma kutusunda büyük bir depremi ve dizisini içermektedir (tarihsel derlemeden: 23.03.2019 M 6,1). Bu depremin Gardner–Knopoff zaman penceresi (1,5 yıl) arka plan döneminin zamanca %31'ini kapsadığından dönemin olay sayısı ve oranı, ayrıştırılmış (bağımsız) sayım dâhil, bu diziden etkilenir; arka plan oranı bu nedenle diziden arınmış bir taban değildir. Derinlik ortancası pencere için 56,0 km (sabit derinlikli kayıtlar dışlanınca 61,0 km), arka plan dönemi için 82,0 km'dir.

Şekil 13a–13c: Model yüzeye ulaşmaz: en sığ yamanın üst kenarı 82,3 km derinliktedir (Şekil 13a). Yamaların koyuluğu kayma büyüklüğüyle arttığı için momentin kırık boyunca nasıl dağıldığı doğrudan okunur ve artçı bulutunun bu bölümlere göre nerede yoğunlaştığı karşılaştırılabilir. Haritadaki artçılar katalog çözümüdür (katalogdaki 25 artçıdan çizilen sayı şeklin alt satırında n/N biçimindedir; ölçek çubuğu doğu–batı uzaklığını verir); yeniden konumlandırılmamıştır ve saçılımının bir bölümü bölgesel ağ konum belirsizliğinden gelir. Uyarı: bu panel arazide ölçülmüş bir yüzey kırığı haritası değildir — USGS sonlu fay kayma modelinin izdüşümüdür ve arazi ölçümüyle aynı sembolle gösterilmesi modeli gözlem gibi sunmak olurdu. Kadraj modelin yama köşelerini ve çalışma olayının dış merkezini her eksende kapsanan aralığın %25'i (en az 0,08°) kadar payla içerir; haritada topoğrafya altlığı yoktur. Tektonik çerçeve haritası, çalışma alanını bölgesel fay sistemleri ve 3 GNSS istasyonunun yıllık hız vektörleri bağlamına oturtur (Şekil 13b). Vektörler istasyonların uzun dönemli hızlarıdır; hızlar levha-sabit bir çerçevede verilmediğinden levhaya göreli hareket olarak okunmamalıdır ve pencere içindeki dizinin anlık deformasyonunu göstermez. Kosismik düşey yer değiştirmenin ızgara düğümlerindeki uç değerleri (Okada ileri hesabı; model çıktısı): USGS FFM için en büyük yükselme 0,04 m, en büyük çökme 0,01 m (Şekil 13c).

Şekil 14a ve 14b: En yüksek gözlenen yer ivmesi 0,431 g ile CM.FLND istasyonundadır (Şekil 14a). Şekildeki renkli zeminin (ızgaranın her 4. hücresi) en büyük değeri 7,8'dir. USGS DYFI ürününde en az 3 bildirimli 79 hücrenin topluluk şiddeti (CDI) 2,0 ile 8,0 arasındadır; en yüksek değer Dosquebradas hücresinde 41 bildirime dayanır ve hücre merkezi dış merkeze 64 km uzaklıktadır (Şekil 14b). Dış merkeze en yakın renkli hücre 36,4 km uzaklıktadır (CDI 7,9, 7 bildirim). Birkaç bildirime dayanan CDI değerleri gürültülü olduğundan (Atkinson ve Wald, 2007) 1–2 bildirimli 165 hücre renklendirilmemiştir; bu çalışmanın ölçütüyle şüpheli sayılan 16 hücre de renklendirilmemiştir. Dalga formu kaydının künyesi Tablo 9'da, USGS ShakeMap istasyonlarında gözlenen ve bağıntılarla kestirilen yer ivmeleri Tablo 10'da, USGS PAGER modelinin şiddet düzeylerine göre kestirdiği maruz nüfus Tablo 11'de, USGS PAGER modelinin yerleşimler için kestirdiği şiddet Tablo 12'de, USGS yer yenilmesi ürününün heyelan ve sıvılaşma model kestirimleri Tablo 13'te, USGS PAGER'ın kıyas için seçtiği tarihsel depremler Tablo 14'te verilmiştir.

11 Sismisite göçü ve dönem bölütlemesi

Sismisitenin ağırlık merkezi, zaman sırasına göre ilk %10 ve son %10 olay (her dilimde 463 olay) arasında 0,7 km yer değiştirmiştir (azimut 162°; iki dilimin ortalama zamanları arasında 1.125,2 gün; ortalama 0,62 m/gün). Bu ölçü iki ortalamanın farkıdır; bir göç modeli uydurması değildir. Duyarlılık olarak dış merkez koordinatlarının zamana göre doğrusal eğilimi 330° yönünü vermektedir; iki kestiricinin yönleri arasındaki fark 169°'dir (ağırlık merkezi farkı pencerenin iki ucunu, regresyon bütün pencereyi tartar). Eğilimin anlamlılığı, kümelenmeye karşı etkin örneklem büyüklüğüyle (n_etkin; Gardner–Knopoff bağımsız küme sayısı ile birinci dereceden öz bağlanım ve öz ilişki düzeltmelerinin en küçüğü) ve Fisher z dönüşümüyle sınanmıştır: kuzey–güney bileşeninde r = 0,04, n_etkin = 140 ile |z| = 0,5; doğu–batı bileşeninde r = −0,03, n_etkin = 87 ile |z| = 0,3. |z| değerleri 1,96 eşiğinin altında kaldığından eğilim istatistiksel olarak sıfırdan ayırt edilememektedir. Dönem yapısını belirlemek için katalog, parçalı sabit oranlı bir Poisson süreci olarak modellenmiş ve değişim noktası başına BIC (Bayesçi bilgi ölçütü) cezasıyla bölütlenmiştir; bölütleme, 4.626 olayın kümülatif eğrisinin eşit aralıklı 800 noktalık örneği üzerinde yapılmıştır. Bölütleme 8 bölüt vermiştir; bölütlerin süresi ve olay oranı zaman sırasıyla şöyledir: 192 gün, 1,8 olay/gün; 554 gün, 3,5 olay/gün; 2,8 gün, 49,6 olay/gün; 38 gün, 8,6 olay/gün; 104 gün, 3,3 olay/gün; 2,8 gün, 49,8 olay/gün; 317 gün, 3,9 olay/gün; 691 gün, 0,23 olay/gün. Pencerenin toplam sismik momenti 2,28×10²⁰ N·m'dir (nominal: moment türü olmayan büyüklükler moment büyüklüğü sayılarak; çalışma olayı bu toplama Mw 7,50 moment tensörü büyüklüğüyle girmiştir; GCMT çözümü bulunan öbür 6 olay toplama GCMT skaler momentiyle girmiştir; ölçülmüş bir moment toplamı değildir); çalışma olayının bu toplamdaki payı %99'dur. Moment bütçesinin üst kanalında (en büyük katalog büyüklüğünün 1,0 birim altına kadar: M ≥ 6,4) yalnız çalışma olayı bulunmaktadır; kalan 4.625 olay toplam nominal momentin %0,7 kadarını taşımaktadır.

12 Yer hareketi, makrosismik şiddet ve mühendislik kıyası

USGS ShakeMap'in (sürüm 11; otomatik ürün; 11.10.2026) model kestirimine göre tepe şiddet MMI 8,2, en büyük yer ivmesi (PGA) 0,448 g ve en büyük yer hızı (PGV) 54,0 cm/s olarak hesaplanmıştır (Wald ve Worden, 2020); bu sürümde 66 sismik istasyon kaydından işaretlenmeyen 57'si ve 458 şiddet gözleminden işaretlenmeyen 456'sı yer hareketi bağıntılarıyla birlikte kullanılmıştır (Worden vd., 2018); 9 sismik istasyon kaydı ile 2 şiddet gözlemi ShakeMap tarafından işaretlenmiştir; dış merkezin 66 km içinde ShakeMap'in kullandığı sismik istasyon kaydı yoktur. Haritada ParkerEtAl2020SSlab, ZhaoEtAl2006SSlab, MontalvaEtAl2017SSlab, AbrahamsonGulerce2020SSlab ve KuehnEtAl2020SSlab yer hareketi bağıntıları (ShakeMap yapılandırma adları) kullanılmıştır; yer hareketi–şiddet dönüşümü için Worden vd. (2012) bağıntısı uygulanmıştır; gözlemlerden kestirilen olay terimi (yanlılık) MMI için +0,59 birimdir ve haritaya uygulanmıştır; ShakeMap'in kendi belirsizlik derecesi C olarak verilmiştir. ShakeMap istasyon listesinde en yüksek gözlenen PGA 0,431 g ile CM.FLND istasyonundadır (kırığa 103 km); en yüksek PGA'lı 10 istasyonun 4 tanesinde gözlem bağıntı kestiriminin üstünde, 6 tanesinde altındadır. Topluluk şiddeti verisi (USGS “Did You Feel It?”, DYFI) 1.253 bildirim ile topluluk ondalık şiddeti (CDI) 9,1 değerini vermektedir. USGS ShakeMap model şiddeti MMI 8,2 olarak yayımlanmıştır; topluluk değerinin en yüksek ucu en az 3 bildirim eşiğini karşılamadığından iki değer arasında kıyas kurulmamıştır. Topluluk şiddeti ve model şiddeti değerleri ürünlerin 26.10.2026 17:57:02 UTC'deki durumuna aittir; bildirim sayısı ve şiddet değerleri sonraki güncellemelerle değişir. USGS DYFI ürününde (24.10.2026) en yüksek topluluk şiddeti CDI 9,1, yalnız El Cairo (2 bildirim) ve Bagadó (1 bildirim) yerleşimlerinden gelir; en az 3 bildirimli yerleşimlerde en yüksek değer Pereira'da (44 bildirim) CDI 8,0 olarak hesaplanmıştır (Wald vd., 2011). Birkaç bildirime dayanan değerler gürültülüdür (Atkinson ve Wald, 2007). USGS PAGER (sürüm 9; otomatik sürüm, yayın işareti kapalı; 07.09.2026) model kestirimine göre MMI VII ve üzeri şiddete maruz kalan nüfus yaklaşık 7,1 milyon kişidir; can kaybı uyarı düzeyi kırmızı (ölüm sayısının en az 1.000 kişi olma olasılığı %52) ve ekonomik kayıp uyarı düzeyi kırmızı (kaybın en az 1 milyar ABD doları olma olasılığı %80); bu kestirim ShakeMap sürüm 9 ve önceki köken çözümüyle hesaplanmıştır (güncel ShakeMap sürümü 11). PAGER değerleri USGS modeli kestirimidir (can kaybı modeli: Jaiswal ve Wald, 2010; ekonomik kayıp modeli: Jaiswal ve Wald, 2013); sayım ya da gözlenmiş kayıp değildir. USGS PAGER'ın model kestirimine dayanan uyarı yorumu (U.S. Geological Survey, 2017; sürüm 9; otomatik sürüm, yayın işareti kapalı; 07.09.2026; özgün dilde): “Red alert for shaking-related fatalities and economic losses. High casualties and extensive damage are probable and the disaster is likely widespread. Past red alerts have required a national or international response.” “Estimated economic losses are 0-8% GDP of Colombia.” USGS PAGER'ın yapı stoku yorumu (özgün dilde): “Overall, the population in this region resides in structures that are vulnerable to earthquake shaking, though resistant structures exist. The predominant vulnerable building types are mud wall with wood and unknown/miscellaneous types construction.” USGS PAGER'ın tarihsel kıyas yorumu (özgün dilde): “A magnitude 6.1 earthquake 77 km n of this event struck Colombia on January 25, 1999 (UTC), with estimated population exposures of 398,000 at intensity VII and 27,000 at intensity VIII, resulting in a reported 1,900 fatalities.” Yorumdaki yön PAGER'ın kendi kayıtlarıyla tutmamaktadır; PAGER'ın girdi kökeni ve tarihsel kaydındaki koordinatlara göre anılan 25.01.1999 depremi PAGER'ın girdi kökeninden 77 km uzakta ve güneydoğu yönündedir (azimut 129°). USGS yer yenilmesi ürününe (ground failure; sürüm 10; 11.09.2026) göre heyelan modeli (Nowicki Jessee vd., 2018) turuncu uyarı düzeyinde olasılık ağırlıklı heyelan alanını yaklaşık 41 km² (±3,9) ve olasılık ağırlıklı maruz nüfusu yaklaşık 5.800 kişi (±2.300) olarak, sıvılaşma modeli (Zhu vd., 2017) kırmızı uyarı düzeyinde olasılık ağırlıklı sıvılaşma alanını yaklaşık 2.800 km² (±71) ve olasılık ağırlıklı maruz nüfusu yaklaşık 520.000 kişi (±61.000) olarak kestirmektedir; bu kestirim ShakeMap sürüm 9 ve önceki köken çözümüyle hesaplanmıştır (güncel ShakeMap sürümü 11). Yer yenilmesi değerleri USGS modeli kestirimidir; gözlenmiş heyelan ya da sıvılaşma envanteri değildir.

Şekil 15: Kayıtta en büyük tepe genlik ışınsal bileşendedir; tepe genliğin düşey bileşendeki değere oranı ışınsal bileşende 1,4, teğetsel bileşende 1,3 olarak ölçülmüştür (Şekil 15).

Dalga alanı modelinin 3B ortam (CRUST1.0) çözümünde ≤0,5 Hz bandında en büyük model yer hızı (PGV) 8,2 cm/s'dir; bu değer 3,77°K, 77,06°B noktasındadır ve Buenaventura yerleşimine 12 km uzaklıktadır. Model ızgarasında PGV ortancası 2,3 cm/s, %95 yüzdeliği 7,1 cm/s'dir. Model PGV ortancası hiposantrdan doğrultu yönünde (226°) ilerleyen yarı düzlemde, faydan 10–60 km kuşağında 2,8 cm/s ile geri yarı düzlemdekinin (0,77 cm/s) 3,58 katıdır. Yerleşimlerde en yüksek model PGV değerleri: Buenaventura 8,0 cm/s (faydan 28 km); Tulua 2,8 cm/s (faydan 49 km); Armenia 0,86 cm/s (faydan 54 km). Model PGV ortancası faydan 0–5 km kuşağında 2,3 cm/s iken 80–160 km kuşağında 2,4 cm/s'dir. 3B ortamda kayma dalgası hızına 2,571 km/s taban uygulandığından bu hızın altındaki tortul katmanlar ve havza büyütmesi hesaba girmemiştir; ortamın çözünürlüğünden ince yapı da temsil edilmez. Yerel zemin koşulu hesapta yoktur; değerler gözlem değil MODEL çıktısıdır ve bant sınırının (≤0,5 Hz) üstündeki frekansları içermez.

13 Dalga formu kaydı

Olayın dalga formu CM.HEL istasyonunda kaydedilmiştir (dış merkez uzaklığı 168,4 km, geri azimut 209°; algılayıcı: hızölçer) ve 3 bileşen (Z, R, T) 100 Hz örnekleme sıklığıyla incelenmiştir. Kayıt EarthScope (IRIS) veri merkezinin FDSN dataselect servisinden alınmıştır. Veri merkezinden istenen pencere oluş anından 60 s önce başlayıp 600 s sonra bitmektedir; süzgecin kenar etkisini taşıyan uçlar atıldığından (her iki uçtan 33 s) çözümlenen kayıt oluş anından 28 s önce başlar ve 595 s sürer. Kayıtlara Butterworth bant geçiren, sıfır fazlı (ileri–geri) süzgeç uygulanmıştır (0,025–8,0 Hz, mertebe 2, ileri–geri geçişle etkin mertebe 4); sıfır fazlı geçiş faz gecikmesi üretmez, ancak nedensel olmadığından keskin varışların önünde düşük genlikli yapay salınım oluşturabilir. Işınsal (R) ve teğetsel (T) bileşenler, yatay kanalların geri azimut açısıyla döndürülmesinden elde edilmiştir; kanal yönelimi istasyon üstverisinden alınmıştır. Cihaz yanıtı giderilmiştir (kutup–sıfır aktarım işleviyle); genlikler cm/s biriminde verilmiştir. Kuramsal P ve S varışları oluş anından 27,53 s ve 48,97 s sonradır (iasp91 hız modeli; Kennett ve Engdahl, 1991). Varışlar, tek yönlü (nedensel) süzgeçten geçirilmiş izde, 1–10 Hz bandında, STA/LTA (kısa/uzun dönem ortalama oranı; Allen, 1978) ve AIC (Akaike bilgi ölçütü; Maeda, 1985) algoritmalarıyla okunmuştur; düşey bileşende okunan P varışı 25,40 s'dedir (kuramsal değerden farkı −2,13 s; sinyal/gürültü oranı 4.000). S varışının okuması bu çalışmanın nitelik ölçütünü sağlamadığından (sinyal/gürültü oranı 3,5) S−P süresi raporlanmamıştır. P dalgasının parçacık hareketinden, kovaryans matrisinin özvektörleriyle (Jurkevics, 1988), ölçülen geri azimut 224°, benimsenen konumdan hesaplanan 209°'dir (fark 15°; ölçümün kendi saçılımı ±0,8°; doğrusallık 0,97). Fark bu çalışmanın işletimsel eşiğinin (30°) altındadır ve eşiğe uzaklığı ölçümün kendi saçılımının iki katını aşmaktadır; ölçüm benimsenen konumla çelişmemektedir. Tek istasyon ölçümü olduğundan bağımsız bir konum doğrulaması sayılmamıştır. Bağımsız konum sınaması, dış merkeze en yakın istasyonların kayıtlarında konumdan bağımsız okunan P varışlarının kuramsal varış zamanından farkıyla (P artığı) yapılmıştır. Sınama çekinceyle verilmiştir: aday istasyonların tümü, kayıtların veri merkezinden alınması için ayrılan süre içinde denenemediğinden ölçü kısmidir. Okunabilen istasyonlarda P artığının ortancası −2,13 s olarak ölçülmüştür; en büyük mutlak P artığı 2,13 s'dir. P artığı benimsenen oluş zamanına, odak derinliğine ve kullanılan tek boyutlu hız modeline de bağlıdır; bu nedenle ölçü yalnız konum hatasına bağlanmamıştır.

Şekil 16: En büyük model PGV'nin noktası hiposantrın yaklaşık 173 km güneybatısındadır (Şekil 16). Kinematik kaynakta kırılma 120 s sürer; 3 anlık kareden 3 tanesi kırılma sürerken alınmıştır. Uzaklık kuşakları içinde p16–p84 bandı en geniş 20–40 km kuşağındadır; bu kuşakta p84 / p16 oranı 6,3'tür.

14 Gözlemsel sınama

Model karşılığı kurulmadan, yalnız gözlemsel olarak β oran-değişim istatistiği (Matthews ve Reasenberg, 1988) hesaplanmış; 36×36 düğümlü haritada 119 düğümde oran artışı (β > 2), 1.010 düğümde sismik gölge (β < −2) ölçülmüştür (ana şok öncesi 5 yıl, sonrası 78 gün fiilî gözlem — nominal pencere 90 gündür, beklenen sayım fiilî açıklıkla ölçeklenmiştir; yalnız kuramsal beklenen sayımı E ≥ 1 olan 1.296 düğüm değerlendirilmiştir; n = 4.626). Bu sayımlar tekil düğüm eşiğine göredir: 1.296 düğüm birlikte sınandığında, gerçek bir değişim olmasa dahi her yönde yaklaşık 30 düğümün eşiği yalnız şans eseri aşması beklenir; düğümler örtüşen toplama yarıçapları nedeniyle bağımsız da değildir. Tekil düğüm sayısı bu nedenle tek başına anlamlılık kanıtı sayılmamıştır.

15 USGS olay ve etki özetleri (özgün dilde)

USGS'in olay sayfasında yayımladığı metin ürünleri bu bölümde özgün dilinde (İngilizce) tümce sınırında kısaltılarak verilmiştir (U.S. Geological Survey, 2017). Metinler USGS'e aittir; bu çalışmanın bulgusu ya da çevirisi değildir.

Olay özetinin (general-text; 11.08.2026) ana noktaları: “A magnitude 7.4 earthquake occurred in western Colombia, within the South America subduction zone.” “The USGS assesses that there is a high likelihood of potentially widespread damage and casualties. Approximately 10.5 million people experienced Strong (MMI VI) to Very Strong (MMI VII) shaking.”

Şekil 17: Büyüklük dağılımı ve kümülatif eğri, kataloğun hangi büyüklükten itibaren tam sayıldığını görsel olarak sınar (Şekil 17). Mc altındaki düşüş fiziksel bir eksiklik değil, ağ duyarlılığının sınırıdır: küçük olaylar meydana gelmiş ancak yeterli istasyonda kaydedilemedikleri için katalogda yer almamıştır. Tüm büyüklük–frekans istatistikleri yalnız Mc üstü örneklemle kurulmuştur; eşik altı veriyi katmak b değerini sistematik olarak düşürürdü. Kurumlar arası büyüklük karşılaştırması Tablo 15'te, USGS ürün çözümlerinin sürümden sürüme değişimi Tablo 16'da, tarihsel eşik üstü depremler Tablo A6'da verilmiştir.

Olay özetinin tektonik özeti: “The August 10, 2026, earthquake in western Colombia occurred as the result of primarily strike-slip faulting at a depth of approximately 110 km. Focal mechanism solutions for the event indicate rupture occurred on either a steeply-dipping oblique reverse and left-lateral strike-slip fault, or a moderately-dipping largely right-lateral strike-slip fault.” “The earthquake occurred in a region characterized by eastward subduction of the Nazca plate beneath the South America plate. Due to its depth, the earthquake likely occurred within the subducting Nazca plate.”

“While commonly plotted as points on maps, earthquakes of this size are more appropriately described as slip over a larger fault area. Strike-slip earthquakes of the size of the August 10, 2026, event are typically about 105 km x 15 km in size (length x width).”

“Earthquakes with focal depths between 70 and 300 km, like this event, are commonly termed ‘intermediate-depth’ earthquakes. Intermediate-depth earthquakes represent deformation within subducted slabs rather than at the shallow plate interface between subducting and overriding tectonic plates.” “Because of their depth, these earthquakes typically cause less intense shaking than shallower earthquakes of the same magnitude; however, the shaking can still be strong, and is typically felt over a broader region. Large, intermediate depth earthquakes are common along the entire length of the South America subduction zone. They are usually attributed to bending forces within the subducted slab.” “The August 10, 2026, earthquake occurred near the northernmost extent where intermediate depth earthquakes in the South America subduction zone are observed.”

“Since 1950, there were two previous earthquakes of magnitude 7 or larger within 250 km of this earthquake; however, they were located near the coast of Colombia. The region around the August 10, 2026, earthquake has more typically experienced smaller earthquakes not exceeding magnitude 7.” “Recent damaging earthquakes in Colombia have included interface subduction earthquakes near the coast and in neighboring Ecuador, as well as shallow crustal earthquakes occurring close to population centers in the country. In 1999, a magnitude 6.1 crustal earthquake near Armenia, Colombia caused over 1000 fatalities, and destroyed around 50 percent of the houses in Pereira, Colombia.”

Olay özetinin ana noktalarındaki DYFI anket çağrısı ve ileriye dönük genel uyarı tümceleri, USGS olay sayfalarında yinelenen ve olaya özgü olmayan şablon tümceler olduğundan alınmamıştır.

Olay özeti 11.08.2026 tarihlidir; USGS bu olayın PAGER (sürüm 9, 07.09.2026), ShakeMap (sürüm 11, 11.10.2026) ve köken (11.10.2026) ürünlerini bu tarihten sonra güncellemiştir; özetteki sayılar bu sürümlerdekilerle aynı olmayabilir.

Etki özeti (impact-text; 11.10.2026; bildirilen etkilerin USGS derlemesidir, bu çalışmanın sayımı değildir): “As of August 26, 2026, 198 people killed in Valle del Cauca, 110 in Risaralda, 12 in Choco, 5 in Caldas, 3 in Quindio, 2 in Cauca and 1 in Antioquia. At least 4,613 injured and 111 missing; 36,478 homes and 743 buildings destroyed; 206,931 homes, 6,005 buildings, 521 roads, 120 bridges and 10 airports damaged; landslides blocked roads across seven departments in western Colombia.” “Some buildings damaged in Panama Oeste, Panama and six homes damaged in the Carchi-Esmeraldas area, Ecuador. Maximum intensity VIII.”