İçeriğe geç
View in the app

A better way to browse. Learn more.
YAPI ZEMİN

A full-screen app on your home screen with push notifications, badges and more.

To install this app on iOS and iPadOS
  1. Tap the Share icon in Safari
  2. Scroll the menu and tap Add to Home Screen.
  3. Tap Add in the top-right corner.
To install this app on Android
  1. Tap the 3-dot menu (⋮) in the top-right corner of the browser.
  2. Tap Add to Home screen or Install app.
  3. Confirm by tapping Install.
Son deprem: Son depremler yükleniyor…
M5+
    CANLISon Depremler
      Dünya M5+7 gün
        Kaynak: USGS

        Su Muhtevası Konu No. 2605

        Yanıt
        15
        Görüntüleme
        353
        Katılımcı
        9
        Son yanıt

        Oven 105 C 24h yetiyor mu, kil numuneye ekstra zaman gerek mi

        Yazan: ank_ezgi
        in Su Muhtevası

        Editörün Seçimleri

        Oluşturuldu:
        comment_41081

        Akademik tarafta bir suredir kafami kurcalayan bir konuyu acmak istiyorum.

        ASTM D2216 oven-dry sicakligi 110 ± 5 C tanimliyor, kurutma suresi icin "until constant mass" diyor, fiili pratik 16-24 saat. TS 1900-1 de benzer. Ama yuksek plastisiteli kil numunelerde (CH, LL > 50) 24 saatte sabit kutleye ulasilmadigini birden fazla calismada gordum. Bizim bolumde de gecen donem bir doktora ogrencisi 200 g'lik kaolinit + smektit karisimda 24h sonunda hala %0.4 kutle kaybi devam ediyordu, 48h'de %0.1 esigine indi.

        Soru: sizin labda yuksek plastisiteli kile ekstra sure veriyor musunuz, yoksa standart 24h'i yeterli mi sayiyorsunuz? Pratik bir esik var mi (LL > 60 ise 48h gibi)?

      • Bahset
        • Like 1
        • Confused 1
        • İleti 15
        • Görüntüleme 353
        • Açılış
        • Son yanıt

        Bu Konuya En Çok Yazanlar

        En Popüler Günler

        Öne çıkan iletiler

        • izmir_geo_deniz
          izmir_geo_deniz

          Bir not: ASTM D2216 aslinda "constant mass" tanimini "ardisik tartimlar arasi degisim numune kurutulmus kutlesinin %0.1'inden az" olarak veriyor. Yani matematiksel olarak: |m_t - m_(t+4h)| / m_kuru

        • MAYilmaz_Inz
          MAYilmaz_Inz

          Pratik tarafindan: 24 saat klasik, ama smektit ve organik karismislarda her zaman ekstra sure verilmis bizim eski lab'da. 90'larda biz "etuvu kapatma, sabah tarttin %0.1 farktan az oluncaya kadar bekl

        • lab_tekn_hasan
          lab_tekn_hasan

          Junior, iyi soru. Pratikte sunu yapariz: etuvdan numune cikarinca hemen desikator icine koyariz, soguma sirasinda nem cekmesini engellemek icin. Soguduktan sonra (10-15 dk) tartilir, geri etuva konur.

        gönderildi
        comment_41082

        Ezgi hocam, bizim labda 12 yillik teknikerim, soyleyim: standart prosedurde 24h diyoruz ama uygulamada CH numunelerine 36h veriyoruz, hicbir yerde yazili degil ama lab seflerimizin sozlu kurali. Sabit kutle kontrolu yapinca dogrulamis oluyoruz aslinda.

        Junior teknikerlere "24 saat tam" deyip izin veriyoruz CL ve dusuk plastisiteli icin, ama CH gelirse mutlaka ikinci tartim 36h sonra alinir.

      • Bahset
        • Thanks 2
        gönderildi
        comment_41083

        Hasan abinin dedigi pratik dogru. Ben kayzem laboratuvarinda calisiyorum, bizde de benzer ama kural yazili: lab kalite el kitabi 3.4.2 maddesi "yuksek plastisiteli kil ve organik numune icin asgari 36 saat, sabit kutle teyitli". Akreditasyon denetiminde bu maddeyi referans gosteriyoruz.

        Ezgi hocam, bizim datamizda LL > 70 olan smektit baskin numunede bazen 48h bile yetmiyor, 60h'e cektik birkac defa. Kil mineralojisi belirleyici, sadece LL ye bakmak yetersiz olabilir.

      • Bahset
        • Like 4
        gönderildi
        • Yazar
        comment_41084
        kayzem_fatih yazdi:

        LL > 70 olan smektit baskin numunede bazen 48h bile yetmiyor

        Fatih, bu cok degerli pratik bilgi. Smektit interlayer suyu 105-110 C'de yavas yavas cikar, iki tabaka arasi su basinci dustukce diffuzyon yavaslar — fizigi tam bunu gerektiriyor. 60h hic sasirtici degil teorik olarak.

        Belki bir gosterge: numunenin smektit iceriginin XRD ile tahmini, 36h-48h-60h karari icin onyargi olusturabilir. Pratik olarak XRD her labda yok tabii.

      • Bahset
        • Like 1
        gönderildi
        comment_41085

        Pratik tarafindan: 24 saat klasik, ama smektit ve organik karismislarda her zaman ekstra sure verilmis bizim eski lab'da. 90'larda biz "etuvu kapatma, sabah tarttin %0.1 farktan az oluncaya kadar bekle" diye ogretmistik. Yazili kuraldan once kavram ogretildi.

        Bugun bazi laborlar takvim baglayip 24h'i otomatik bitiriyor, sabit kutle kavramini atliyorlar. Bu temel hata.

      • Bahset
        • Like 6
        gönderildi
        comment_41086

        Mehmet Ali abinin dedigine katiliyorum. Ben lab sefiyim, junior teknikerlere ilk hafta tek bir sey ogretiyorum: "saat degil, kutle". 24 saat sadece minimum, sabit kutle olcum gerektirir. Bunu kabul etmeyene laborantlik yaptirmam.

        Bizim lab'da CH icin minimum 36h, OH icin 48h, tum durumlarda sabit kutle teyit. Yazili SOP'da var.

      • Bahset
        • Like 2
        • Thanks 1
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_41087

        1987'den beri laboratuvardayim. O zamanlar etuv termometresi cogu yerde calismazdi, 105 C dedigimiz aslinda 95-115 arasi gezerdi. 24h yetmezdi cogu zaman, kil numune 3 gun beklerdi. Simdi cihazlar dogru ama sabir azaldi.

        Yeni laborantlara hep derim: "etuv senin saatin degil, numunenin saati. Numune ne zaman bitirdigini soyler, sen dinleyeceksin."

      • Bahset
        • Thanks 1
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_41088

        Etuvu numunenin saati olarak gorunce, bizim etuv yarim asirdir gece vardiyasi yapiyor demektir. Sendika hakki istiyorum etuv adina.

      • Bahset
        • Haha 3
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_41089

        Bir not: ASTM D2216 aslinda "constant mass" tanimini "ardisik tartimlar arasi degisim numune kurutulmus kutlesinin %0.1'inden az" olarak veriyor. Yani matematiksel olarak: |m_t - m_(t+4h)| / m_kuru < 0.001. Bu kontrol yapilmadan sure tek basina anlamsiz. Ezgi'nin acigi noktayi netlestirmek icin: standart aslinda sure degil, kutle kriteri veriyor — sadece pratikte 16-24h ozet kural olarak doniyor.

      • Bahset
        • Thanks 6
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_41090
        izmir_geo_deniz yazdi:

        standart aslinda sure degil, kutle kriteri veriyor

        Deniz tam noktayi koydu. Ben de bunu tezimde defalarca yazdim ogrenci raporlarinda — "saat degil, kutle". Ama ders kitaplarinda "24 saat" olarak cok yer aliyor, yanlis ezber yarataniyor.

      • Bahset
        • Like 1
        • Haha 2
        gönderildi
        comment_41091

        Lab sefi Zeynep hanim, sizin SOP'unuzun bir kopyasini paylasabilir miydiniz, anonim olarak? Bizim firmada da revize ederiz, "CH 36h, OH 48h" minimumlari guzel net kural.

      • Bahset
        • Like 2
        • Thanks 1
        gönderildi
        comment_41092

        Mehmet Ali abi, ozel mesaj atin, isim ve logo cikartip sablonu yollarim. Daha once de iki firma ile paylastik, problem yok.

      • Bahset
        • Like 4
        gönderildi
        comment_41093

        Yine ben ogrenmeye geldim. Bizim lab'da 24h sabit, kontrolsuz. Patron ile bu konuyu konusacagim, sabit kutle kontrolunu rutine sokmaliyiz. CH ve OH icin uzatma kavrami da bende yokmus.

        Bir sorum var: sabit kutle kontrolu icin etuvu acip-kapatmak isi dengesini bozmaz mi? Numuneyi cikarip tartip geri koymak hizli yapilirsa sorun yok mudur?

        gönderildi
        comment_41094
        manisa_jr yazdi:

        sabit kutle kontrolu icin etuvu acip-kapatmak isi dengesini bozmaz mi

        Junior, iyi soru. Pratikte sunu yapariz: etuvdan numune cikarinca hemen desikator icine koyariz, soguma sirasinda nem cekmesini engellemek icin. Soguduktan sonra (10-15 dk) tartilir, geri etuva konur. Etuv ic sicakligi 5-10 C dusebilir kapi acilmasiyla, ama 5 dk icinde geri toparlar, kalan kuruma surecini etkilemez. Ama her acismda 30 dk derhalde calisma yapma, etuv termal stres gorur.

      • Bahset
        • Thanks 5
        gönderildi
        comment_41095

        Hasan'in desikator vurgusu cok onemli. Sicak numune havaya konursa ortam neminden 0.05-0.1 g cekebilir, bu da %0.1 esigi geciyor olabilir kucuk numunelerde. Desikator sart, silica gel iceriginin aktif (mavi) olmasi sart.

      • Bahset
        • Like 3
        • Haha 1
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_41096

        Ozet cikariyorum:

        1. Sabit kutle (sure degil) gercek kriter — ASTM D2216 boyle yaziyor.

        2. CH icin minimum 36h, OH ve smektit baskin icin 48-60h pratik kural.

        3. Sabit kutle kontrolu desikator + soguma + tartim seklinde, etuvu kisa surede actir-kapat.

        4. Lab SOP'larina yazili koyulmali, junior teknikerlere kavram once ogretilmeli.

        Tesekkurler herkese, bu konuyu lisansustu dersinde de gosterecegim.

      • Bahset
        • Like 2

        Hesap oluşturun veya yorum yazmak için oturum açın

        Konu listesine dön
        Yüzeyden mantoya şematik yer kesiti: zemin katmanları, kireç taşında yer altı suyu, volkanik kayaçlar, kum taşı, kıvrımlar, tuz domları, petrol kapanı, deprem üreten fay, magma sokulumları ve manto; yüzeyde kazıklı bina, zemin etüdü sondaj makinesi, su ve petrol kuyuları.

        Jeoloji · Şematik kesit

        Zeminden Mantoya

        Şematik kesit, ölçeksiz. Derinlik ölçeği kırıktır (≈), her bölüm kendi ölçeğindedir; dokular okunurluk için büyütülmüştür. Türkiye’deki yapılardan esinlenmiş idealize bir kesittir.

        Lejant: 14 birim, 4 yapı
        1. Bitkisel toprak Kök ve organik maddece zengin üst katman; yapıdan önce sıyrılır
        2. Çakıllı kumlu zemin Akarsu çakılı ve kum; kil üstünde asılı su (▽) tutar, gevşekse depremde sıvılaşabilir
        3. Kil İnce taneli ve az geçirimli; yük altında zamanla oturur
        4. Sert kil Aşırı konsolide ve çatlaklı; kazık uçları bu tabakaya oturur
        5. Kireç taşı (karstik) Suyla çözünür: çatlak, kanal, mağara ve obruk oluşur
        6. Yer altı suyu Kireç taşının boşluklarında; kuyu çektikçe seviye (▽) düşer
        7. Volkanik kayaçlar Sütun eklemli bazalt akıntısı ve altında tüf
        8. Kum taşı Çimentolanmış kum; çapraz tabakalar eski akıntıyı kaydeder
        9. Kıvrımlar Yan basınç ve tuz akışıyla bükülen antiklinal ve senklinaller
        10. Tuz domları Hafif kaya tuzu üstteki tabakaları delerek yükselir; tepesinde kep kayası
        11. Petrol kapanı Gözenekli hazne kayada, geçirimsiz örtü altında gaz, petrol, su
        12. Fay kırığı ve deprem odağı Biriken gerilme fayda boşalır; odaktan P (mavi) ve S (sarı) dalgaları yayılır
        13. Magma sokulumları Alt kabuktaki magma odasından yükselen dayk ve siller
        14. Manto Moho’nun altında, jeolojik zamanda akabilen sıcak, katı peridotit
        1. Kazıklı yapı Bina yükü fore kazıklarla yumuşak zemini geçip sert kile aktarılır
        2. Sondaj makinesi Zemin etüdü: SPT ile sıkılık ölçülür, karot ve numune alınır
        3. Su kuyusu Filtreli boru suyu karstik kireç taşı akiferinden alır
        4. Petrol kuyusu Antiklinal kapanın tepesine iner; pompa petrolü yüzeye çeker

        Bilginin Temel Taşı, Mühendislerin Buluşma Noktası

        Google’da tercih edilen kaynak olarak ekle

        Üniversite Mah., Mektep Sok., 34A (Geoteknik Mühendislik), Istanbul, Avcılar, 34320

        Deprem verileri: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı · Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi · USGS · EMSC.
        Uzay havası: NOAA SWPC · Levha sınırları: PB2002 (Bird 2003) · Harita: Natural Earth · Faylar: GEM GAF-DB (yeni sekmede açılır) (CC BY-SA 4.0 (yeni sekmede açılır)) — GEM Global Active Faults Database (Styron & Pagani 2020; Orta Doğu EMME, Danciu vd. 2018), uyarlanmıştır.
        Veriler otomatik alınır ve bilgilendirme amaçlıdır; resmî deprem bilgisi için AFAD esas alınmalıdır. Harita ve fay izleri basitleştirilmiştir, mühendislik ya da tehlike değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

        Configure browser push notifications
        Chrome (Android)
        1. Tap the lock icon next to the address bar.
        2. Tap Permissions → Notifications.
        3. Adjust your preference.
        Chrome (Desktop)
        1. Click the padlock icon in the address bar.
        2. Select Site settings.
        3. Find Notifications and adjust your preference.