İçeriğe geç
View in the app

A better way to browse. Learn more.
YAPI ZEMİN

A full-screen app on your home screen with push notifications, badges and more.

To install this app on iOS and iPadOS
  1. Tap the Share icon in Safari
  2. Scroll the menu and tap Add to Home Screen.
  3. Tap Add in the top-right corner.
To install this app on Android
  1. Tap the 3-dot menu (⋮) in the top-right corner of the browser.
  2. Tap Add to Home screen or Install app.
  3. Confirm by tapping Install.
Son deprem: Son depremler yükleniyor…
M5+
    CANLISon Depremler
      Dünya M5+7 gün
        Kaynak: USGS

        Serbest Basınç DeneyiKonu No. 2496

        Yanıt
        14
        Görüntüleme
        199
        Katılımcı
        9
        Son yanıt

        qu < 25 kPa numune — UCS guvenilir mi yoksa vane shear sart mi

        Yazan: izmir_geo_deniz
        in Serbest Basınç Deneyi

        Editörün Seçimleri

        Oluşturuldu:
        comment_39392

        Bornova OSB genisleme alaninda yapilan zemin etudunde ust 4 metrede cok yumusak alluvial kil tabakasi cikti. Sondajdan alinan Shelby numunelerinde UCS sonuclari sira disi: qu = 18, 22, 16, 19, 24 kPa. Yani ortalama 19.8, hepsi 25 kPa esiginin altinda. Skempton & Northey (1952) sinifinda "cok yumusak kil" (qu<25, cu<12.5).

        Bu degerlerde UCS'nin guvenilirligini sorgulamaya basladim. TS EN ISO 17892-7 numune kalitesi sectionunda qu<25 kPa numuneler icin self-weight collapse riski uyarisi var: numune kendi agirligi altinda deformasyon gosterip baslangic yuk almadan failure olabilir. Bu durumda gercek qu olculen degerden farkli olur.

        Ekip arkadaslari ile tartisiyoruz: bu kadar yumusak kilde UCS yapilmali mi yoksa direkt vane shear (saha veya lab miniature) gerekli mi? Tecrubeli olanlar yorum yaparsa muteseekkir kalirim.

      • Bahset
        • Like 1
        • Thanks 3
        • İleti 14
        • Görüntüleme 199
        • Açılış
        • Son yanıt

        Bu Konuya En Çok Yazanlar

        En Popüler Günler

        Öne çıkan iletiler

        • MAYilmaz_Inz
          MAYilmaz_Inz

          Iyi plan Deniz. Bornova OSB genisleme bolgesi yapilasma yogunlasacak, dogru karakterizasyon ileride bircok proje icin temel olur. Field vane verisi sahanin haritasini cikarir, sonraki muteahhitler de

        • ankara_zeminci
          ankara_zeminci

          Field vane shear (TS EN ISO 22476-9 / ASTM D2573) yumusak killer icin standart altin yontem. Cihaz sondaja indiriliyor, bos kuyu icinde dort kanatli vane (genelde 65 mm cap × 130 mm boy) zemin icine i

        • izmir_geo_deniz
          izmir_geo_deniz

          Mehmet abi, SQD kategorisini hatirlatman iyi oldu, raporda bunu zaten yazmam gerek. Lunne et al. (1997) calismasinda SQD kriterleri var (delta_e/e0 esik degerlerine gore "very good to excellent / good

        gönderildi
        comment_39393

        Deniz, hakli endisendir. qu<25 kPa numunelerde UCS guvenilirligi cok dusuktur, bunu literaturde Bjerrum 1973 Norveç kili calismalarinda detayli isledigi gibi, "Norwegian Geotechnical Institute" raporlarindan biliriz. NGI yumusak kilde rutin olarak field vane kullanir, UCS'yi sadece supplementary kullanir.

        Senin numunelerde iki ana sorun: 1) self-weight + extrusion deformasyonu, numune lab'a gelene kadar bicimini koruyamaz; 2) sample preparation icin trimming, yumusak kilde imkansiza yakin, blade her hareketi numuneyi sikistirir veya parcalar; 3) end cap baglantisi, numune cok yumusak ise loading platenin altinda kayar, axial load uniform gitmez.

        TS EN ISO 17892-7 madde 6 numune kalitesi gerekleri, qu<25 numune icin Sample Quality Designation (SQD) kategorisi cogunlukla "very poor" cikar. UCS yapilabilir ama veri tasarima girmemeli, ek olarak vane gerekli.

      • Bahset
        • Like 1
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39394
        MAYilmaz_Inz yazdi:

        Sample Quality Designation (SQD) kategorisi cogunlukla "very poor" cikar

        Mehmet abi, SQD kategorisini hatirlatman iyi oldu, raporda bunu zaten yazmam gerek. Lunne et al. (1997) calismasinda SQD kriterleri var (delta_e/e0 esik degerlerine gore "very good to excellent / good to fair / poor / very poor" siniflari).

      • Bahset
        • Thanks 5
        gönderildi
        comment_39395

        Field vane shear (TS EN ISO 22476-9 / ASTM D2573) yumusak killer icin standart altin yontem. Cihaz sondaja indiriliyor, bos kuyu icinde dort kanatli vane (genelde 65 mm cap × 130 mm boy) zemin icine itilir, sonra dik eksenli torque uygulanir, kayma yuzeyi vane silindiri yuzeyinde olusur. Olculen torque'tan dogrudan cu (vane) hesaplanir.

        Avantaji: in-situ olcum, sample disturbance yok, qu<25 numunelerde UCS'nin yapamadigini guvenle yapar. Dezavantaji: cihaz ozel, cogu sondaj firmasinda yok; bir de Bjerrum correction faktor uygulanmasi gerekir (lambda_B, plastisiteye gore 0.6-1.0 araliginda).

      • Bahset
        • Like 6
        gönderildi
        comment_39396

        Suat'in noktasina ek: Bjerrum (1972) lambda_B duzeltme faktoru cogu yeni muhendis tarafindan ihmal ediliyor, yumusak kilde cu_field = lambda_B × cu_vane. PI=10'da lambda 1.0, PI=50'de lambda yaklasik 0.7, PI=80'de 0.6 civari. Bornova alluvial kili icin PI olcumu yapildi mi? Bjerrum duzeltmesi olmadan vane verisi de over-estimate verir.

        Lab miniature vane (ASTM D4648) bir alternatif: Shelby tube'dan trim edilen kucuk numune (12.7 mm cap × 12.7 mm yukseklik vane) ust kapakta dondurulur, torque olculur. Bu yontem yumusak kilde UCS'den daha guvenli, bekleme sirasinda thixotropy daha az etkiler.

      • Bahset
        • Like 1
        • Haha 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39397

        Ezgi, lab miniature vane bizim labda var aslinda, sadece kuru tutulmus son zamanda. UCS yerine onu kullanmak iyi fikir, yumusak kilde sample disturbance yine olur ama tube'dan trimming az, end cap problemi yok cunku torque uyguluyorsun.

        PI olcumu yapildi numunelerde, LL=58 PL=24 PI=34, yani Bjerrum lambda yaklasik 0.85 olur. Field vane planlanirsa duzeltme uygulayacagim.

      • Bahset
        • Like 1
        • Thanks 3
        gönderildi
        comment_39398

        Bornova alluvial PI=34 ile orta plastisite, smektit + illit karisimi olabilir. Yumusak kilde bir mekanik gozlem: stress-strain egrisi UCS'de cogu zaman peak gostermez, "sliding plateau" cikar, %15-20 strain'de bile failure tanimlanamaz. Standart 15% strain limitinde durdurursun, qu degerin "failure" anini temsil etmez. Vane bu sorunu cozer cunku torque-rotation egrisinde net peak vardir.

      • Bahset
        • Like 1
        gönderildi
        comment_39399

        Bornova ovasinda yumusak kil, sahil hattindan biraz iceride, ama hala denizin etkisi okunur. Numune almak yerine kasik daldirip yogurt cikartmak lazim.

      • Bahset
        • Thanks 1
        • Haha 4
        gönderildi
        comment_39400

        Yapi denetim tarafindan: qu<25 kPa veride UCS ile yetinen rapor benim masamda gelse "ek test gerekli, vane veya UU triaxial" yazip iade ederim. Ozellikle Bornova OSB gibi yapilasma yogun bolgede yumusak kil temel problemli, oturma + tasima gucu ikilisinde kritik. UCS verisi sadece "cok yumusak kil tespit edildi" tespitini destekler, tasarim parametresi olamaz.

      • Bahset
        • Like 1
        • Thanks 4
        gönderildi
        comment_39401

        KTU'da bir tez yapildi 2021'de, Trabzon limanindan derin yumusak deniz kili (qu 12-22 araliginda). Ogrenci hem UCS hem field vane hem lab vane yapti 25 numuneden. Sonuc: UCS qu/2 ile cu, field vane cu (Bjerrum duzeltilmis) ile arasinda ortalama 2.4 kat fark — UCS dusuk. Lab vane orta yerdeydi, UCS'den 1.6 kat yuksek.

        Bu farkin cogu sample disturbance kaynakli oldu, tezde kabul edildi. Yumusak deniz kilinde UCS tasarim degeri olamaz sonucu net cikarildi.

      • Bahset
        • Like 2
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39402
        ktu_zeminci_harun yazdi:

        UCS qu/2 ile cu, field vane cu (Bjerrum duzeltilmis) ile arasinda ortalama 2.4 kat fark

        Harun abi, 2.4 kat ciddi rakam. Bornova icin saha vane planliyorum, ama eldeki UCS verisini "lower bound" olarak rapora yazip uyari koyacagim. Tasarim degeri vane sonrasi cikacak.

      • Bahset
        • Thanks 3
        • Haha 1
        gönderildi
        comment_39403

        Bu konuyu okudukca yumusak kilin ne kadar zor bir malzeme oldugunu daha iyi anliyorum. Universitede UCS sade anlatilmisti, "doygun kilde yapilir, qu olculur, cu=qu/2 alirsin", o kadar. SQD, Bjerrum lambda, sample disturbance, slide plateau — hepsi yepyeni kavram benim icin. Not aldim.

      • Bahset
        • Like 2
        • Thanks 1
        gönderildi
        comment_39404

        Bir teknik ekleme: yumusak kilde piezocone (CPTu) Nkt korelasyonu da iyi calisir, vane yoksa CPTu alternatifi. Nkt katsayisi yumusak yapay (fill) ve dogal alluvialde 12-15 araliginda, lokal kalibrasyon ile darlatabilirsin. CPTu sondaj ile birlikte yapilirsa, hem qu/UCS hem CPTu cu hem field vane cu uc kaynagi karsilastirma elde edersin.

      • Bahset
        • Like 2
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_39405

        Tesekkurler herkese, ozet cikariyorum: 1) qu<25 kPa numunelerde UCS guvenilir degil (Bjerrum 1973, NGI), 2) field vane (TS EN ISO 22476-9) altin yontem, Bjerrum lambda duzeltmesi PI'a gore, 3) lab miniature vane (ASTM D4648) lab alternatifi, 4) UCS verisi "lower bound" olarak rapora ek not ile, 5) CPTu Nkt ile uc-yontem karsilastirma planlanacak.

        Ekip arkadasimla yarin sondaj firmasini arayacagim, field vane cihazi var mi diye. Olmazsa Bursa'dan getirtelim, 4 metrelik tabaka boyunca 6-8 olcum yapariz.

      • Bahset
        • Thanks 4
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_39406

        Iyi plan Deniz. Bornova OSB genisleme bolgesi yapilasma yogunlasacak, dogru karakterizasyon ileride bircok proje icin temel olur. Field vane verisi sahanin haritasini cikarir, sonraki muteahhitler de yararlanir.

      • Bahset
        • Like 7

        Hesap oluşturun veya yorum yazmak için oturum açın

        Konu listesine dön
        Yüzeyden mantoya şematik yer kesiti: zemin katmanları, kireç taşında yer altı suyu, volkanik kayaçlar, kum taşı, kıvrımlar, tuz domları, petrol kapanı, deprem üreten fay, magma sokulumları ve manto; yüzeyde kazıklı bina, zemin etüdü sondaj makinesi, su ve petrol kuyuları.

        Jeoloji · Şematik kesit

        Zeminden Mantoya

        Şematik kesit, ölçeksiz. Derinlik ölçeği kırıktır (≈), her bölüm kendi ölçeğindedir; dokular okunurluk için büyütülmüştür. Türkiye’deki yapılardan esinlenmiş idealize bir kesittir.

        Lejant: 14 birim, 4 yapı
        1. Bitkisel toprak Kök ve organik maddece zengin üst katman; yapıdan önce sıyrılır
        2. Çakıllı kumlu zemin Akarsu çakılı ve kum; kil üstünde asılı su (▽) tutar, gevşekse depremde sıvılaşabilir
        3. Kil İnce taneli ve az geçirimli; yük altında zamanla oturur
        4. Sert kil Aşırı konsolide ve çatlaklı; kazık uçları bu tabakaya oturur
        5. Kireç taşı (karstik) Suyla çözünür: çatlak, kanal, mağara ve obruk oluşur
        6. Yer altı suyu Kireç taşının boşluklarında; kuyu çektikçe seviye (▽) düşer
        7. Volkanik kayaçlar Sütun eklemli bazalt akıntısı ve altında tüf
        8. Kum taşı Çimentolanmış kum; çapraz tabakalar eski akıntıyı kaydeder
        9. Kıvrımlar Yan basınç ve tuz akışıyla bükülen antiklinal ve senklinaller
        10. Tuz domları Hafif kaya tuzu üstteki tabakaları delerek yükselir; tepesinde kep kayası
        11. Petrol kapanı Gözenekli hazne kayada, geçirimsiz örtü altında gaz, petrol, su
        12. Fay kırığı ve deprem odağı Biriken gerilme fayda boşalır; odaktan P (mavi) ve S (sarı) dalgaları yayılır
        13. Magma sokulumları Alt kabuktaki magma odasından yükselen dayk ve siller
        14. Manto Moho’nun altında, jeolojik zamanda akabilen sıcak, katı peridotit
        1. Kazıklı yapı Bina yükü fore kazıklarla yumuşak zemini geçip sert kile aktarılır
        2. Sondaj makinesi Zemin etüdü: SPT ile sıkılık ölçülür, karot ve numune alınır
        3. Su kuyusu Filtreli boru suyu karstik kireç taşı akiferinden alır
        4. Petrol kuyusu Antiklinal kapanın tepesine iner; pompa petrolü yüzeye çeker

        Bilginin Temel Taşı, Mühendislerin Buluşma Noktası

        Google’da tercih edilen kaynak olarak ekle

        Üniversite Mah., Mektep Sok., 34A (Geoteknik Mühendislik), Istanbul, Avcılar, 34320

        Deprem verileri: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı · Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi · USGS · EMSC.
        Uzay havası: NOAA SWPC · Levha sınırları: PB2002 (Bird 2003) · Harita: Natural Earth · Faylar: GEM GAF-DB (yeni sekmede açılır) (CC BY-SA 4.0 (yeni sekmede açılır)) — GEM Global Active Faults Database (Styron & Pagani 2020; Orta Doğu EMME, Danciu vd. 2018), uyarlanmıştır.
        Veriler otomatik alınır ve bilgilendirme amaçlıdır; resmî deprem bilgisi için AFAD esas alınmalıdır. Harita ve fay izleri basitleştirilmiştir, mühendislik ya da tehlike değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

        Configure browser push notifications
        Chrome (Android)
        1. Tap the lock icon next to the address bar.
        2. Tap Permissions → Notifications.
        3. Adjust your preference.
        Chrome (Desktop)
        1. Click the padlock icon in the address bar.
        2. Select Site settings.
        3. Find Notifications and adjust your preference.