İçeriğe geç
View in the app

A better way to browse. Learn more.
YAPI ZEMİN

A full-screen app on your home screen with push notifications, badges and more.

To install this app on iOS and iPadOS
  1. Tap the Share icon in Safari
  2. Scroll the menu and tap Add to Home Screen.
  3. Tap Add in the top-right corner.
To install this app on Android
  1. Tap the 3-dot menu (⋮) in the top-right corner of the browser.
  2. Tap Add to Home screen or Install app.
  3. Confirm by tapping Install.
Son deprem: Son depremler yükleniyor…
M5+
    CANLISon Depremler
      Dünya M5+7 gün
        Kaynak: USGS

        Atterberg LimitleriKonu No. 2089

        Yanıt
        14
        Görüntüleme
        544
        Katılımcı
        10
        Son yanıt

        Aktivite indeks A hesabi — kil fraksiyonu tum numune mi ince fraksiyon mu

        Yazan: ktu_zeminci_harun
        in Atterberg Limitleri

        Editörün Seçimleri

        Oluşturuldu:
        comment_33219

        Hocalarim, abilerim — KTU lab'da bir lisans bitirme tezi konusunda ogrenciye yardim ediyorum, aktivite indeksi A hesabinda kil fraksiyonu olcumu konusunda kafa karısıklığı yasiyoruz, gorus istiyorum.

        Skempton (1953) "The colloidal activity of clays" makalesinde aktivite tanimlanmis: A = PI / (%<2µm), kil fraksiyonu yuzde olarak. Tipik degerler: kaolinit 0.3-0.5, illit 0.5-1.0, smektit 1.0-7.0 (Na-montmorillonit yuksek).

        Sorun: kil fraksiyonu (%<2µm) hidrometre testi ile olculur (ASTM D7928, TS EN ISO 17892-4). Ama hidrometre testinde "tum numune mi", "ince fraksiyon mi" baz alindigi konusunda standartlar tutarsiz. Ogrenci 6 numuneye iki yontem uyguladi: (1) tum numune (kum + silt + kil tum agirlik) baz, kil yuzdesi %18 cikti; (2) sadece <0.075 mm fraksiyonu (silt + kil) baz, kil yuzdesi %32 cikti. Aktivite hesabi cok farkli iki yontemde — A = 0.55 vs A = 0.31.

        Hangi yontem dogru? Skempton orijinal makalesinde nasıl tanimlamis? Bu konuda standartlar hangi yontemi sartlamis?

      • Bahset
        • Like 4
        • İleti 14
        • Görüntüleme 544
        • Açılış
        • Son yanıt

        Bu Konuya En Çok Yazanlar

        En Popüler Günler

        Öne çıkan iletiler

        • izmir_geo_deniz
          izmir_geo_deniz

          Harun, Izmir labda biz aktivite hesabi nadir kullaniyoruz aslında — rutin proje raporlarda Atterberg + USCS sinifslandirmasi yeterli, aktivite ek istatistik gibi. Ama ozel proje (sismik, yola temel, d

        • MAYilmaz_Inz
          MAYilmaz_Inz

          Harun, klasik tanim sorusu, iyi yakalandın. Skempton (1953) orijinal makalesinde kil fraksiyonu "tum numune kuru ağırlığına gore yuzde" olarak tanimlamis — yani senin yontemin (1). Aktivite formulu A

        • konya_arge_begum
          konya_arge_begum

          Harun, ogrencini bilgilendirmek icin bir paragraf ozet: "Aktivite indeksi A = PI / (% kil Bu paragraf lisans tez raporu yontem bolumu icin uygun, referanslar net.

        gönderildi
        comment_33220

        Harun, klasik tanim sorusu, iyi yakalandın. Skempton (1953) orijinal makalesinde kil fraksiyonu "tum numune kuru ağırlığına gore yuzde" olarak tanimlamis — yani senin yontemin (1). Aktivite formulu A = PI / (% kil < 2µm tum numune ağırlığına gore).

        Yani senin (1) yontemin dogru, %18 kil fraksiyonu tum numune bazinda. A = 10/18 = 0.55 (eger PI=10 varsayalim). Kaolinit-illit borderline. Eger (2) yontemini kullanirsan, kil-silt+kil bazinda %32, A=10/32=0.31, yorum kaolinit yanlış cikar.

        Standartlar acisindan: ASTM D7928 ve TS EN ISO 17892-4 hidrometre prosedurunde kil fraksiyonu "tum numune kuru ağırlığına gore yuzde" raporlanir, Skempton ile uyumlu. Ogrenci hatasi standart raporlama yontemini yanlış anlamis.

      • Bahset
        • Like 6
        gönderildi
        • Yazar
        comment_33221
        MAYilmaz_Inz yazdi:

        Skempton (1953) orijinal makalesinde kil fraksiyonu "tum numune kuru ağırlığına gore yuzde" olarak tanimlamis

        Mehmet abi, Skempton orijinal tanim referansi cok kıymetli. Ogrenci muhtemelen elek analizi sonucundan ince fraksiyon (silt + kil) bazina düsmüştü, yontem (2). Yarın duzeltecegim, tum numune bazina geri donelim, A degerleri yeniden hesaplanacak. 6 numune muhtemelen aktivite yorumda yeniden sınıflanacak.

        ASTM D7928 ve TS EN ISO 17892-4 standartlarina dikkat edici tarafta okuyacagim, raporlama yontemi standartin tam metininde olmali. Ogrenci tezine standart referansi ekleyecek.

      • Bahset
        • Like 2
        gönderildi
        comment_33222

        Harun, Mehmet abinin acikladigi tum numune bazi standart, ama akademik bir nuans var: bazi ileri analizlerde "duzeltilmis aktivite" (corrected activity) Ac = PI / (% kil - 5) kullanilir, Seed-Woodward-Lundgren (1964) tarafindan onerilmis, kil fraksiyonu cok dusuk numunelerde (<%10) düzeltme amacli. Skempton orjinal A degerinin alt limitlerde sapma gosterir, Ac daha tutarli.

        Eger ogrenci numunelerinin 1-2'sinde kil fraksiyonu <%10 ise, Ac duzeltmesi rapora eklenebilir. Tezde "Skempton A vs Seed Ac karsilastirmasi" bolumu olabilir, akademik derinlik ekler.

      • Bahset
        • Like 4
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_33223

        Harun, Skempton-Seed iki tanim farkina ek olarak: aktivite yorumu mineraloji "ailesi" tahminine dayanir ama dogrudan mineraloji belirtmez. XRD veya MBV ile teyit gerekli. Ogrenci tezi sadece A degerlerinden mineraloji yorumlamamali, multi-test gerekli.

        Tipik aktivite degerleri (Mitchell-Soga 2005, tablo 3.1): kaolinit 0.3-0.5, halloysit 0.5-1.0 (4H2O), illit 0.5-1.0, montmorillonit (Ca) 1.0-1.5, montmorillonit (Na) 4.0-7.0, sepiyolit 1.5-2.0. Halloysit ile illit aktivite degeri ortuser, sadece A ile ayirt edilemez. MBV gerekli (halloysit 35-45, illit 15-25).

      • Bahset
        • Thanks 1
        gönderildi
        comment_33224

        Harun, ITU lab tecrubemden hidrometre testi pratik nuans: numunenin disperisyon kalitesi sonucu cok etkiler. ASTM D7928'de defloculant (ornek sodium hexametaphosphate) ile 24 saat dispersiyonu zorunlu. Yetersiz dispersiyon sonucu kil fraksiyonu yapay düsuk cikar, A degeri yapay yuksek cikar.

        Ogrenci numunelerinde dispersiyon sure ve defloculant miktari standart mı? Eger 24 saatten dusuk dispersiyon yapilmissa, hidrometre verisi sorgulanir. Disperisyon kontrolü ek olarak yapilmali — gozle bakis, çok ince fraksiyon homojen suspansiyon olusturmus mu, dipte topakliyor mu.

      • Bahset
        • Thanks 3
        • Confused 1
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_33225

        Ayse ablam, dispersiyon konusunda da ogrenciyi sorgulayacagim. KTU lab procedurümüzde 24 saat dispersiyon standart, sodium hexametaphosphate %4 cozelti kullaniyoruz. Ama ogrenci pratik dersinde 8 saat tutmus olabilir, vakit kisitli. Yarin sahada-laboratuvarda kontrol edecegim.

        Begum ablamin halloysit-illit MBV ayrim notu lisans dersine ekleyeceğim — "aktivite tek basina mineraloji belirtmez" temel kural ogrenciye vurgulamali. Multi-test disiplini lisans seviyesinde tohumlanmali.

      • Bahset
        • Like 2
        • Haha 1
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_33226

        Harun, Izmir labda biz aktivite hesabi nadir kullaniyoruz aslında — rutin proje raporlarda Atterberg + USCS sinifslandirmasi yeterli, aktivite ek istatistik gibi. Ama ozel proje (sismik, yola temel, derin temel) aktivite eklenir. KTU lisans tezinde aktivitenin akademik degerini gostermek iyi, ama is hayatinda nadir kullanimi da ogrenciye soylenmeli, beklenti yonetimi.

        Hidrometre testi ek maliyet 2000-3000 TL/numune, butce sebebiyle her numuneye yapilamaz. Tipik proje 4-6 numuneden 1-2 tanesine yapilir. Aktivite hesabi sadece o numunelerde mumkun.

      • Bahset
        • Thanks 8
        gönderildi
        comment_33227

        Suat olarak Ankara tarafindan: aktivite indeksi sismik-aktif bolgelerde kritik tasarim parametresi — yuksek aktivite (smektit) zemin sismik yuk altinda likefaksiyon-tipi davranis veya sıs ısıma riski yuksek. Ankara sismik bolge degil ama sismik etud yapilan projelerde aktivite raporlanmasi standart.

        Harun lisans tezinde aktivite uygulamali yorumu eklemek pratik deger katar. KTU sismik tasarim derslerinde aktivite kullanim ornekleri gosterilirse mezunlar is hayatinda hazir olur.

      • Bahset
        • Like 3
        • Confused 1
        gönderildi
        comment_33228

        Aktivite degeri 0.31 cikti, ogrenci yanlis hesapladi. 0.55 olmasi lazim. Tum numune bazi mı ince fraksiyon bazi mı diye 6 ay tartısacagiz simdi. Ogrencinin tezi bitemeyecek galiba.

      • Bahset
        • Like 1
        gönderildi
        comment_33229
        sarkayasinegi yazdi:

        Ogrencinin tezi bitemeyecek galiba

        Sarkayasinegi, esprili ama yapısal sorun — lisans tezleri genelde 2 donem suren, yontem hatalari donem ortasında ortaya cikarsa zaman kalmiyor. KTU lisans tezi formatinda yontem onayi tezin baslarinda yapilirsa boyle hatalar erken yakalanır. Harun bu konuyu lisans tez danismanlik systeminde guclendirmeli.

      • Bahset
        • Like 1
        gönderildi
        comment_33230

        Harun abi, ben de mezun olurken aktivite hesabini lisans dersinden hatirliyorum ama gercek bir numuneye uygulamamistim. Bu tartisma okumak ogretici. Yarın lab arsivimden hidrometre verisi olan 3 numuneye aktivite hesabi yapacagim, ezberimi pekiştirmek için. Begum ablamin tabloda halloysit-illit nuansini da kullanacagim.

      • Bahset
        • Like 2
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_33231

        Sondajci tarafindan: aktivite indeksi sondaj rapora yazılmaz genelde, lab dünyası icinde kalir. Ama numune paketleme sırasında "muhtemelen smektit baskin, dikkat" gibi ön notlar lab beklemesini hizlandirır — sondajci bu yorumun nereden geldiğini bilmez genelde, lab'in "bilinmesi yararlı" haberlerinden birisi. Harun lisans dersine sondajci-lab iletisim bolumu eklenebilirse, sahada da aktivite kavramı paylasılir.

      • Bahset
        • Thanks 1
        • Sad 1
        gönderildi
        comment_33232

        Harun, ogrencini bilgilendirmek icin bir paragraf ozet:

        "Aktivite indeksi A = PI / (% kil < 2µm tum numune kuru ağırlığına gore). Skempton (1953) tanimı standart kabuldur. Hidrometre testi (ASTM D7928, TS EN ISO 17892-4) ile kil fraksiyonu olculur, dispersiyon 24 saat sodium hexametaphosphate ile zorunludur. Aktivite mineraloji "ailesi" tahmini verir ama dogrudan mineraloji belirtmez — XRD veya MBV ile teyit edilmelidir. Halloysit ile illit aktivite degeri ortusur, MBV ile ayrılır. Düzeltilmis aktivite Ac = PI / (% kil - 5) kil fraksiyonu < %10 numunelerde Seed-Woodward-Lundgren (1964) onerisi olarak kullanilabilir."

        Bu paragraf lisans tez raporu yontem bolumu icin uygun, referanslar net.

      • Bahset
        • Like 3
        • Thanks 1
        • Haha 1
        • Sad 1
        gönderildi
        • Yazar
        comment_33233

        Begum ablam, paragraf cok faydali, ogrenciye dogrudan veririm. Mehmet abi, Ezgi ablam, Ayse ablam, Deniz ablam, Suat abi — herkesin katkilari ile bu konu netleşti. Plan ozeti:

        1. Yontem (1) tum numune bazi dogru, (2) ince fraksiyon bazi yanlış (Mehmet abi, Skempton 1953)

        2. Ac duzeltmesi kil fraksiyonu < %10 ise opsiyonel (Ezgi ablam, Seed-Woodward-Lundgren 1964)

        3. Aktivite mineraloji "ailesi" tahmini, XRD/MBV ile teyit gerekli (Begum ablam)

        4. Halloysit-illit ayrim MBV ile (Begum ablam)

        5. Hidrometre dispersiyon 24 saat zorunlu, defloculant standart (Ayse ablam)

        6. Aktivite is hayatinda nadir, sismik-yola ozel proje (Deniz ablam, Suat abi)

        7. Lisans tez yontem onayi erken yapilmali (Ezgi ablam)

        8. Begum ablamin paragrafi lisans tez yontem bolumu icin direkt kullanim

        Ogrenci tezi gucleneck, ben de dersimi guncelleyecegim. Tesekkurler herkese.

      • Bahset
        • Like 4

        Hesap oluşturun veya yorum yazmak için oturum açın

        Konu listesine dön
        Yüzeyden mantoya şematik yer kesiti: zemin katmanları, kireç taşında yer altı suyu, volkanik kayaçlar, kum taşı, kıvrımlar, tuz domları, petrol kapanı, deprem üreten fay, magma sokulumları ve manto; yüzeyde kazıklı bina, zemin etüdü sondaj makinesi, su ve petrol kuyuları.

        Jeoloji · Şematik kesit

        Zeminden Mantoya

        Şematik kesit, ölçeksiz. Derinlik ölçeği kırıktır (≈), her bölüm kendi ölçeğindedir; dokular okunurluk için büyütülmüştür. Türkiye’deki yapılardan esinlenmiş idealize bir kesittir.

        Lejant: 14 birim, 4 yapı
        1. Bitkisel toprak Kök ve organik maddece zengin üst katman; yapıdan önce sıyrılır
        2. Çakıllı kumlu zemin Akarsu çakılı ve kum; kil üstünde asılı su (▽) tutar, gevşekse depremde sıvılaşabilir
        3. Kil İnce taneli ve az geçirimli; yük altında zamanla oturur
        4. Sert kil Aşırı konsolide ve çatlaklı; kazık uçları bu tabakaya oturur
        5. Kireç taşı (karstik) Suyla çözünür: çatlak, kanal, mağara ve obruk oluşur
        6. Yer altı suyu Kireç taşının boşluklarında; kuyu çektikçe seviye (▽) düşer
        7. Volkanik kayaçlar Sütun eklemli bazalt akıntısı ve altında tüf
        8. Kum taşı Çimentolanmış kum; çapraz tabakalar eski akıntıyı kaydeder
        9. Kıvrımlar Yan basınç ve tuz akışıyla bükülen antiklinal ve senklinaller
        10. Tuz domları Hafif kaya tuzu üstteki tabakaları delerek yükselir; tepesinde kep kayası
        11. Petrol kapanı Gözenekli hazne kayada, geçirimsiz örtü altında gaz, petrol, su
        12. Fay kırığı ve deprem odağı Biriken gerilme fayda boşalır; odaktan P (mavi) ve S (sarı) dalgaları yayılır
        13. Magma sokulumları Alt kabuktaki magma odasından yükselen dayk ve siller
        14. Manto Moho’nun altında, jeolojik zamanda akabilen sıcak, katı peridotit
        1. Kazıklı yapı Bina yükü fore kazıklarla yumuşak zemini geçip sert kile aktarılır
        2. Sondaj makinesi Zemin etüdü: SPT ile sıkılık ölçülür, karot ve numune alınır
        3. Su kuyusu Filtreli boru suyu karstik kireç taşı akiferinden alır
        4. Petrol kuyusu Antiklinal kapanın tepesine iner; pompa petrolü yüzeye çeker

        Bilginin Temel Taşı, Mühendislerin Buluşma Noktası

        Google’da tercih edilen kaynak olarak ekle

        Üniversite Mah., Mektep Sok., 34A (Geoteknik Mühendislik), Istanbul, Avcılar, 34320

        Deprem verileri: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı · Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE) Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi · USGS · EMSC.
        Uzay havası: NOAA SWPC · Levha sınırları: PB2002 (Bird 2003) · Harita: Natural Earth · Faylar: GEM GAF-DB (yeni sekmede açılır) (CC BY-SA 4.0 (yeni sekmede açılır)) — GEM Global Active Faults Database (Styron & Pagani 2020; Orta Doğu EMME, Danciu vd. 2018), uyarlanmıştır.
        Veriler otomatik alınır ve bilgilendirme amaçlıdır; resmî deprem bilgisi için AFAD esas alınmalıdır. Harita ve fay izleri basitleştirilmiştir, mühendislik ya da tehlike değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

        Configure browser push notifications
        Chrome (Android)
        1. Tap the lock icon next to the address bar.
        2. Tap Permissions → Notifications.
        3. Adjust your preference.
        Chrome (Desktop)
        1. Click the padlock icon in the address bar.
        2. Select Site settings.
        3. Find Notifications and adjust your preference.