TUBITAK 1001 projemin ikinci is paketinde beton durabilite tahmini icin yazilim secimi konusu masaya geldi. Iki ana aday: Life-365 v2.2.3 (Amerikan, ACI 365 alt komitesi tarafindan onaylanmis) ve RILEM TC 116-PCD'nin onerdigi degisken-yorumlu Fick's 2nd law modelleri (genelde MATLAB veya Python ile elle implementte ediliyor, paketlenmis ticari yazilim yok). Ucuncu sec olarak fib MC2010 Annex B yaklasimini iceren STADIUM (SIMCO Technologies, Kanada) var ama lisans cok pahali.

Soru: pratikte hangisini kullaniyorsunuz? Life-365 default olarak chloride diffusion icin ERFC cozumunu (Crank 1975) kullaniyor, ama time-dependent diffusion coefficient icin sadece tek bir aging factor (m) parametresi sunuyor. RILEM TC 116-PCD'nin yaklasimi daha esnek — m'yi cimento tipi + supplementary cementitious material (SCM) iceriklerine gore degistiriyor, ozellikle slag ve ucucu kul icin daha gercekci. Ama RILEM'i paketli bir yazilimda gormedim, herkes elle implemente ediyor sanirim.

Tezimde sahil betonu icin 100 yillik klorur penetrasyon tahmini yapacagim. Life-365 hizli ama belki muhafazakar tahmin verir; RILEM model daha gercekci ama implement maliyeti yuksek. Hibrit yapayim mi?

Begum, Life-365'in aging factor tek parametre tutmasi gercekten zayif bir nokta. Bizim doktorada (2018) hibrit yaklasim kullanmistim — Life-365 cikiisini referans aldik, RILEM TC 116-PCD'nin onerdigi cimento-spesifik m degerleri (Mangat & Molloy 1994 fit'inden alinan) ile kalibre ettik. Slag ikamesi %50'de Life-365 m=0.4 default ile gercek olcum arasi 25-30 yil tahmin sapmasi cikiyordu, RILEM kalibrasyonu ile %5 alti.

STADIUM en kapsamlisi (multi-ionic transport, leaching, carbonation hepsi entegre) ama lisans yillik 12-15 bin USD civari, akademik indirim sinirli. TUBITAK 1001 butcesi karsilarsa STADIUM da degerli ama ben olsam Python ile RILEM yazardim, daha sahip cikilir bir kod taban olur. Open source olur, atif alirsiniz.

ank_ezgi yazdi:

Slag ikamesi %50'de Life-365 m=0.4 default ile gercek olcum arasi 25-30 yil tahmin sapmasi

Ezgi ablam, bu cok kritik bir veri, tezde mutlaka atif yapmak isterim. Doktora tezinin online erisilebilir mi yoksa makaleyle yayina cevirdiniz mi? RILEM'i Python ile yazma yaklasimini ben de uygun gormeye basladim, scipy.integrate.odeint ile Fick 2 zaten standart bir is. Aging factor'u cimento tipine gore lookup table'dan cekecek bir wrapper iyi olur.

Akcansa Ar-Ge'de Life-365'i danismanlik isleri icin kullaniyoruz, hizli rapor cikarmak iyi. Ama bizim ic ekipte de fark ettigimiz, default aging factor + default surface chloride concentration kombinasyonu ile gercek deniz suyu maruziyetinde tahmin gercekten muhafazakar — yani daha kalin paspayi veya daha dusuk w/c oneriyor sistem. Bu maliyet artirici ama guvenli tarafta.

RILEM modelini Begum'un dedigi gibi Python ile yazmak cok mantikli, biz de bunu yarim yamalak baslattik ama bitiremedik. Eger acik kaynak cikarirsaniz Akcansa olarak test verisi saglayabiliriz — Mersin liman projesi icin 3 yillik gercek klorur profil olcumlerimiz var, kalibrasyon icin altın deger.

Erdem bey, Mersin verisi cok degerli olur, ozellikle ablama danistim Akcansa ile resmi protokol gerekli, TUBITAK projesinin dis veri kullanim kuralini bir okuyayim. Olasi co-authorship + atif veri sahibinin tercihine gore. DM atayim detaylari konusalim.

Iyidere liman projesinde sulfata maruz beton icin biz STADIUM'u dene almistik bir donem, lisans pahali oldugu icin sadece kritik tasarimlarda kullandik. Cikis cok zengin: chloride + sulfate + carbonation tek modelde. Ama girdi parametreleri ayarlamak uzun sureli iterasyon gerektiriyor; default ile gectigin anda anlamli olmuyor. Begum, Python RILEM acik kaynak cikarsa biz de Iyidere ikinci faz icin kullanmayi degerlendiririz.

Nuh Beton'da Life-365'i 5 yil kullaniyoruz, danismanlik raporlarinda standart hale geldi. Erdem'in dedigi gibi muhafazakar cikis veriyor, biz "guvenli" olarak musteriye sunuyoruz. Ama ic Ar-Ge'de Karen Scrivener'in (EPFL) gelistirdigi LC3 cimentolar icin Life-365'in default veri taban yetersiz — LC3 icin aging factor literaturde m=0.5-0.7 araliginda raporlaniyor (Avet et al. 2016, Antoni et al. 2012), Life-365'te bu sec yok.

Begum, RILEM yaklasimina LC3 destegi de ekleyebilirseniz, son donem yenilebilir cimento arayisi acisindan cok degerli olur. fib MC2010 Annex B'de LC3 kapsamli degil hala.

Begum ablamin yazdigi her seyde 100 yillik tahmin geciyor, bizim sektor 5 yillik garantiyi zor veriyor halbuki. Akademinin uzun vade hayali ile sahanin kisa vade gerceginin orta noktasi acaba kac yil?

sarkayasinegi yazdi:

akademinin uzun vade hayali ile sahanin kisa vade gerceginin orta noktasi acaba kac yil

Sarkayasinegi guzel sormus aslinda. fib MC2010 service life kavrami "design service life" olarak 50 ve 100 yilli iki kategoride tutar. Sahil yapilari ve liman 100 yil, normal yapi 50 yil. Yapi denetim Turkiye'de "tasarim hizmet omru" kavramini sartnameye yeni soktu (TBDY 2018 Bolum 2.5), 50 yil standart.

Yani saha 5 yilda gorunen problem genelde tasarim degil yapim hatasi. Tasarim 50-100 yili tutuyorsa, yapim disiplini bunu gerceklestirir. Begum'un 100 yil tahmini liman betonu icin gercekten anlamli bir ufuk.

Begum, projende STADIUM'u butce karsilamiyorsa Python RILEM kararı mantikli. Bir teknik ekleme: Fick 2 cozumu ERFC ile basit gibi gorunur ama gercekte sinir kosulu (boundary condition) modellemesi degisken — wetting/drying donemleri olan deniz suyu icin tek-yonlu sabit konsantrasyon kabulu yetersiz, time-varying surface chloride ile cozmek gerek. Bu RILEM TC 116 raporunda Bolum 4'te aciklanmis. Implement zor degil ama dikkat ister.

Bir de kalibrasyon icin Erdem'in onerdigi Mersin verisi disinda, Marmara Akademik Bagi (TODAIE)'nin Yarimca'da uzun donem klorur profil olculmu numuneleri vardi, Prof. Yeginobali ekibi 2010'larda calismisti, makaleleri hala atif aliniyor.

Eskisehir'de bizim danismanlik islerinde tunel ve arnavutkoy yer alti otopark gibi maruziyet sinifi XC4 + XD3 oldugu projelerde Life-365 kullaniyoruz. Begum ablanin RILEM Python wrapper'i acik kaynak cikarsa biz de gecisin pilot kullanicilarindan oluruz. Eskisehir'de C40/50 + CEM II/A-S karisimi yaygin, Life-365 default tablosu bu cimento icin tahmini biraz iyimser veriyor — yani gercekte daha hizli klorur penetrasyonu gorduk. RILEM kalibrasyonu yardim eder.

Begum, KGM 2. Bolge'de ben tez tarafinda Life-365 kullaniyorum mix design tarafiyla koprulemek icin. RILEM Python kodu cikarsa benim mix design pipeline'ima entegre edebilirim — ekosistem etkisi olarak guzel. Ortak bir akademik ekosistem kuruluyor olabilir, Github'da TR-ConcreteDurability gibi bir org acmak ister misiniz herkes? Ezgi ablam moderasyon yapsa ideal olur belki.

KTU'de Karadeniz sahili projelerinde Life-365 sonuclari ile gercek karot olcumleri arasinda ben de fark gorduyorum 2 yil once stajyer doneminde. Gercek penetrasyon her zaman daha hizli, yaklasik 1.3-1.5 katı. Begum ablanin RILEM kalibrasyonu Karadeniz icin ozellikle degerli olur — sicaklik dusuk, slag ikameli cimentolarin reaktivite profili farkli. Tezinden cikan kalibrasyon parametrelerini Karadeniz icin de validate etmek isterim.

Ozet: (1) Hibrit yaklasim kararli — Life-365 referans muhafazakar bound, RILEM TC 116-PCD Python implement gercekci tahmin, (2) STADIUM lisans pahali ama validasyon icin secili senaryolarda kullanilabilir, (3) Mersin (Akcansa) + Marmara (Yeginobali eski veri) + Karadeniz (KTU validasyon) cok-bolge kalibrasyon, (4) LC3 cimentolar icin RILEM uzantisi kritik bosluk doldurur, (5) time-varying surface chloride boundary condition mutlaka modelde, (6) acik kaynak Github org fikri guzel, Ezgi ablama ozel mesaj atayim koordinasyon.

Cok degerli tartisma, herkese tesekkur. 2027 yaz tez savunmasi planim, kod 2026 sonu V0.1 olarak Github'da olur insallah.